GEFFEN - In Geffen is ophef ontstaan over een herdenkingsmonument voor de slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog. Op het monument, dat zaterdag wordt onthuld, staan ook namen van Duitse militairen die destijds in het dorp sneuvelden. Federatief Joods Nederland (FJN) is daarom fel tegen het gedenkteken.
De FJN wendde zich eerder dit jaar al met succes tot de rechter toen het college van B en W van de gemeente Vorden (Gelderland) tijdens Dodenherdenking op 4 mei ook stil wilde staan bij Duitse soldaten die op het lokale kerkhof liggen.
Namen van daders en slachtoffers
De voorzitter van FJN, Herman Loonstein, vindt het pijnlijk voor nabestaanden. "De Duitsers hebben ervoor gezorgd dat een grote familie uit Geffen is weggevoerd en vergast in Sobibor. Wij vinden het ongepast om diegene die zijn weggevoerd, samen met de wegvoerders te herdenken in één monument." Hij wijst erop dat op ook het vorige monument (dat gestolen is, red.) geen namen van Duitsers stonden vermeld. FJN heeft per brief een gesprek aangevraagd met de burgemeester van Maasdonk.
Gevaar
Ook het Centraal Joods Overleg (CJO) waarschuwt voor 'het gevaar van het veronachtzamen van het verschil tussen daders en slachtoffers, waardoor het zicht op onze historie verduisterd wordt'. Dat meldt de organisatie in een persbericht: "Het bij elkaar brengen van de daders van de gruwelen van de Tweede Wereldoorlog en de slachtoffers daarvan, doet groot onrecht aan degenen die slachtoffer waren van een moordzuchtig regime en hen die het kwaad bestreden."
Voorzitter Onno Hoes van het Centrum Informatie en Documentatie Israël (CIDI) wil wel uitstel. Volgens hem zorgt onthulling ,,voor een gevaarlijk precedent voor de toekomst: het gevaar van geschiedvervalsing en vervaging van de grenzen tussen slachtoffers en daders. De namen van onder andere weggevoerde Joodse burgers van dit dorp worden nu in één adem genoemd met de Duitse agressors. Vraag is of het herdenken op 4 mei in Geffen nu ook op deze plek gaat gebeuren, terwijl de landelijke richtlijn is dat op deze dag alleen Nederlanders die zijn gevallen, worden herdacht.''
Verzoening
Volgens de Maasdonkse wethouder Rini van de Ven moet het nieuwe monument juist leiden tot verzoening, waarbij alle nabestaanden, uit Geffen maar ook uit Engeland en Duitsland, op een plaquette worden vermeld. "Daar is door alle nabestaanden positief op gereageerd. Je moet bij verzoening openstaan voor alle overledenen in de oorlog. De nabestaanden vinden het vooral een goed idee."
De rechtszaak in Vorden vindt de wethouder niet vergelijkbaar met de situatie in Geffen. Loonstein hoopt dat hij de burgemeester van Maasdonk kan overtuigen. "Anders kiezen we dezelfde route als in Vorden: de rechter inschakelen."