Stuifmail zondag 8 januari: Turkse tortel, meniezwammetje, velduil en watersnippen

EINDHOVEN - Boswachter Frans Kapteijns vertelt wekelijks op de radio wat er op het moment in de natuur te beleven valt. Luisteraars kunnen vragen stellen via stuifmail@omroepbrabant.nl. Vandaag besteedt Frans onder meer aandacht aan het meniezwammetje, een velduil en watersnippen

Turkse tortel
Anita en Peter vragen zich af waarom zij een groot gedeelte van het jaar de Turkse tortel met z’n drieën op één tak zien zitten? Volgens mij gaat het dan om een jonge duif. Turkse tortels beschermen hun nakomelingen zeer goed. Ook als een jonge Turkse tortel al groot is, blijven de ouders er nog vaak bij zitten. Dit beeld zie je regelmatig omdat Turkse tortels vijf legsels per jaar grootbrengen.Tip: mocht de derde vogel op de tak geen zwarte ringen hebben, dan is het een jonge vogel.  

Meniezwammetje
Op de foto is klein oranjeachtige bolletje te zien. Dit zijn geen eitjes, maar wat je ziet zijn de vruchtbeginsels van een schimmel. Deze schimmel heet gewoon meniezwammetje die je vooral kunt tegenkomen op schors van boomtakken of op ander stervend boomweefsel. Er moeten dan wel voldoende suikers aanwezig zijn in het dode hout. Het is dus een saprofyt, maar mogelijk toch ook een parasiet.

Jonge bosuil
De Buuf hoorde in december al bosuilen roepen en ze vroeg zich af wanneer bosuilen gaan broeden? Allereerst: bosuilen overwinteren in hun eigen territorium. Het gebeurt maar zeer zelden dat een bosuil omzwervingen maakt. Alleen jonge vogels doen dit als ze op zoek zijn naar een nieuw territorium of een plek waar één van de volwassen vogels is doodgegaan. Dit houdt in dat ze al vroeg in het seizoen in hun broedgebied aanwezig zijn om te gaan broeden. Tegenwoordig komt het voor dat bosuilen eind januari/begin februari aan het broeden zijn.

Watersnippen
Op de foto is een mooi koppeltje watersnippen te zien. Bijzonder is dat ze dicht bij de mensen komen, maar niet zo dichtbij als Wim van Hal ze in zijn tuin waarnam. Watersnippen zijn weidevogels en die krijg je doorgaans niet snel te zien, ook al omdat ze zeldzaam zijn. De tuin van Wim van Hal ligt echter pal tegenover het nieuwe natuurgebied Hengstven. Dit natuurgebied is vooral ingericht voor de weidevogels en dus is het prachtig dat ze daar al zijn neergestreken.

Wildklok
Rosita Custers fotografeerde een wilsklok. Ze vraagt zich af hoe zo’n wildklok werkt. Deze klokken worden gebruikt voor het registreren van wildbewegingen, in dit geval vooral van wilde zwijnen. De wildklokken worden op de voerplaats neergelegd. Lopen de wilde zwijnen tegen de wildklok aan, dan blijft de klok stilstaan. Onderzoekers, vaak jagers, weten dan wanneer wilde zwijnen op de voerplaats zijn geweest.

Velduil (zie foto boven artikel)
Marianne Wijten legde de velduil eind november vast aan de Oosterschelde.

Otter
De afgelopen jaren werden er al otters waargenomen aan de randen van de provincie Limburg. Misschien zwemmen er al wel otters in Limburg? Om daar achter te komen vragen het Natuurhistorisch Genootschap Limburg en ARK Natuurontwikkeling uw hulp.

In Gelderland en Limburg wordt hard gewerkt aan de terugkeer van de otter langs de rivieren. Dit in navolging van Overijssel en Friesland. In de afgelopen decennia is de waterkwaliteit van beken en rivieren fors verbeterd en is natuur in uiterwaarden en beekdalen hersteld. Met nog wat extra inspanningen kunnen op korte termijn langs de Rijntakken en langs de Maas nieuwe otterpopulaties tot ontwikkeling komen.

11 januari 2017, 20.00 uur: Lezing De otter terug in Limburg, in het Groenhuis, Roermond
28 januari 2017, 10.00 uur: Veldbezoek Gelderse Poort

Aanmelden voor het veldbezoek is verplicht; opgeven voor 25 januari 2017. De startlocatie zal later doorgegeven worden. (ARK Natuurontwikkeling 8-JAN-2017)


Vrouwelijke bloemen hazelaar
Deze eeuw begon de hazelaar gemiddeld op 20 januari te bloeien. Dat is zo’n drie weken vroeger dan het gemiddelde van de eerste 16 jaar in de vorige eeuw. Momenteel komen geleidelijk de eerste hazelaars in bloei. Helpt u dit jaar De Natuurkalender om de gemiddelde eerste bloei van dit jaar te bepalen door te melden wanneer de hazelaar in uw tuin, straat of omgeving voor het eerst in bloei staat?

Wilt u ook meedoen met het Natuurkalenderonderzoek? Bepaal dan de datum waarop een hazelaar bij u in de tuin, in de straat of in de omgeving voor het eerst bloeit en geef dit door. U kunt anoniem een waarneming doorgeven. Als u eerst inlogt kunt u uw waarneming later terugzien. In principe kan iedereen die een hazelaar kan herkennen meedoen. Het is wel belangrijk dat u de hazelaar om de paar dagen (liefst elke dag) kunt bekijken. Een hazelaar bloeit wanneer de katjes (mannelijke bloemen) helemaal uitgestrekt zijn en er stuifmeelkorrels vrij komen (zie foto hierboven). Om de vrouwelijke bloemen te zien moet je heel goed kijken. Dat zijn de kleine paarse sliertjes die direct op de kale tak te vinden zijn.
Natuurkalender, Wageningen University 6-JAN-2017

Natuurtip
Warm Welkom zondag 8 januari vanaf 13.00 uur tot 16.00 uur. U wordt door vrijwilligers van Natuurmonumenten warm ontvangen in de werkschuur Brabantse Wal in Ossendrecht.

Zij heten u welkom in het natuurgebied van Natuurmonumenten. Vanuit de werkschuur kunt u starten met verschillende wandelroutes in het Grenspark De Zoom – Kalmthoutse Heide.

Laat u verrassen en begin of eindig uw wandeling met een heerlijke kop chocolademelk. U kunt uw auto parkeren bij de werkschuur en van daaruit het gebied in om te wandelen.

Startpunt: werkschuur Brabantse Wal, Abdijlaan 43a, Ossendrecht

print corrigeer
Publicatie: zondag 8 januari 2017 - 10:42
Auteur: Frans Kapteijns