De stille dood van de stedenband

HEUSDEN/ZEVENBERGEN - Steeds minder Brabantse gemeenten hebben nog officiële banden met plaatsen in het buitenland. De stedenband, in de jaren tachtig en negentig nog erg populair, is aan zijn aftocht bezig. Onder meer door de economische crisis wordt er geen geld meer voor vrij gemaakt. Vaak kiezen gemeenten er voor om alleen nog maar relaties aan te gaan met gebieden waar ook echt iets te halen is, zoals Japan of China.

Andere gemeenten, zoals Boxmeer en Uden, hechten juist veel waarde aan jumelages met plaatsen in Duitsland. Eersel onderhoudt sinds 1988 een relatie met Carquefou in Frankrijk, in 2008 werd het 20-jarig bestaand nog gevierd. De afgelopen jaren trok de gemeente ruim 2.000 euro uit voor het in stand houden van deze jumelage. Den Bosch heeft op zijn beurt al eeuwenlang intensieve banden met de Belgische zusterstad Leuven.

Geen goed woord
Vrijwilligers van de stedenband Eindhoven - Chinandega (Nicaragua) hadden onlangs nog geen goed woord over voor de gemeente die de subsidie wil gaan stopzetten. Ze waren naar eigen zeggen goed bezig, maar Eindhoven wil in fases de stedenbanden die de gemeente heeft gaan afbouwen. Ze is niet de enige; zeer recent stemde een commissie van de gemeente Asten in met het afbreken van de relatie met de gemeente Hattorf am Harz, waarmee al zeven (!) jaar geen contact was geweest. Een (formeel) definitief besluit wordt op 18 december genomen.

Rob van Mierlo, directeur van het COS Brabant (kenniscentrum voor internationale samenwerking), herkent de tendens. "Net na de oorlog werden de eerste stedenbanden met Duitse steden gesmeed. In de jaren tachtig en negentig hadden we vooral met Zuid-Amerikaanse plaatsen en Oost-Europese gemeenten contact. Maar tijden veranderen. De blik op ontwikkelingshulp is veranderd en het gaat economisch steeds beter met de steden die we vroeger nog noodhulp gaven. En omdat het economisch bij ons niet goed gaat, kiezen we liever voor onszelf".

Glasbakken uit Moerdijk
Ging vroeger de burgemeester van Moerdijk nog wel eens op bezoek bij de zustergemeente Opalenica in Polen, vorig jaar ontving de Poolse eerste burger daar een brief waarin de vriendschap werd opgezegd. De subsidie stopt en de Stichting Poolse vriendschapsbanden Moerdijk wordt binnenkort opgeheven. De afgelopen jaren wisselden scholen leerlingen uit en de gemeentelijke milieudienst ging in Polen op bezoek. Nog steeds lijken de glasbakken in Polen op die van Moerdijk. Vele jaren waren de vriendschapsbanden heel hecht. Totdat de nieuwe gemeenteraad het geld liever uitgaf aan een hertenkampje in de gemeente dan aan de Poolse vrienden. Ook de burgemeester zelf heeft niet zoveel met Polen, zegt de Stichting.

In de gemeente Halderberge is de stedenband die er was, met het Poolse Szamotuly, inmiddels ook officieel opgezegd.

Heusden actief
Gaat het dan nergens meer goed? Niet overal wordt de stekker eruit getrokken. In Heusden zwemmen ze tegen de stroom in. Misschien komt dat, omdat de gemeente met Afrika contacten heeft. Daar hebben mensen nog echt iets aan de hulp vanuit Nederland en willen ze de oude computers van de gemeente nog wel hebben. Ook helpt het dat een groot deel van de gemeenteraad (op eigen kosten) al eens in Namibië is geweest. Dan trek je de subsidie (1 euro per persoon 43.000) niet zo snel in.

Gemeentesecretaris Hans van de Ven, die de stedenband coördineert, raakt er niet over uitgepraat. Een op de vijf inwoners van Otjiwarongo is besmet met hiv. Dat zorgt voor hele specifieke problemen in de stad. Hulp kunnen ze heel goed gebruiken. Vooral op bestuurlijk gebied. Heusden heeft wel besloten tot in lengte van dagen doorgaan met de hulp. Ze wil de Afrikaanse stad een zet in de goede richting geven, maar niet eeuwigdurend. Zoals ze dat gedaan heeft met de Duitse stad Idstein. Daarmee is de stedenband inmiddels verbroken.

Meer over dit onderwerp:
stedenband ontwikkelingshulp
Deel dit artikel: