Stuifmail zondag 9 november: de knolhoningzwam en raten van honingbijen

EINDHOVEN - EINDHOVEN - Ieder weekend keert boswachter Frans Kapteijns weer even terug uit de natuur om aan te schuiven bij Willem-Jan Joachems. Daar beantwoordt hij lezersmail en praat hij over bijzondere fenomenen uit de natuur. In deze aflevering van Stuifmail gaat het onder andere over raten van honingbijen, een oude vliegenzwam, de knolhoningzwam en boerenzwaluwen.
Over raten van honingbijen ( Wim Verhagen)
"Op de foto zie je heel duidelijk zes raten van honingbijen, een heel bijzonder verschijnsel. Heel vreemd dat die bijenzwerm dat tot nu toe overleeft, want de raten hangen open en bloot aan de wilg. Wim merkt op dat de bijen nog nauwelijks bewegen. Dat klopt want vanwege de naderende winter gaan ze steeds minder energie gebruiken. Honingbijen in de winter worden in principe zes maanden oud en in de lente of zomer maar zes weken. Je kan het best even een imker moet bellen, anders sterven ze ter plekke. Veel regen kunnen ze niet hebben.


Over een oude vliegenzwam (Yvonne Kroon)

Op deze foto zie je een mooie oranjerode hoed. Dat is de hoed van een vliegenzwam. Dit is wel al een oude vliegenzwam. De witte stippen zijn er inmiddels vanaf of hebben er nooit opgezeten. Dat kan namelijk, want die witte stippen zijn de resten van het buitenste vliesje waar de vliegenzwam in het begin in heeft gezeten. Vliegenzwammen komen namelijk uit een soort ei. Als ze groeien, barst dat vliesje open. De resten blijven als stippen op de hoed zitten. Regent het veel tijdens dit proces dan spoelen die stippen er meteen vanaf.


Over een knolhoningzwam (Rob Denissen)

Deze foto is van een knolhoningzwam. Deze bijzondere verschijning zie je minder vaak dan echte honingzwammen. Daarnaast zijn ze ook totaal verschillend. De knolhoningzwam is een saprofyt, die leeft van dood plantaardig materiaal. De echte honingzwammen zijn echte parasieten, die leven van levend organisme. In Spanje heeft men dat geweten. In 1903 stond heel Mallorca op zijn kop. Daar was namelijk een extreme plaag van echte honingzwammen uitgebroken. De hele sinaasappelhandel heeft daaronder geleden. Toch zit er een addertje onder het gras. Er is namelijk ontdekt dat de knolhoningzwam niet helemaal saprofyt is. Recent onderzoek heeft aangetoond dat hij toch levende aardbeiplanten en struikjes van de blauwe bosbes kan aantasten.


Over een clubje boerenzwaluwen (Frans en Inge)

Op deze foto staan vier boerenzwaluwen met een open bekje en eentje met een gesloten bekje. De ondertitel die Frans en Inge daaraan gegeven hebben, is best leuk. Die is: "Ik weet niet welke vogels het zijn, maar er zijn waarschijnlijk vier wijfjes en één mannetje, denk je dat ook?"

Zoogdieren in jouw buurt
Zoogdieren kun je in je eigen achtertuin of directe omgeving aantreffen. In de brochure Zoogdieren in jouw buurt staan algemene tips en worden de egel, eekhoorn, steenmarter en de vleermuizen extra toegelicht.

'De natuur van het heelal' door Caroline Hooijer
Het Universum
lijkt uit te dijen
omdat
de waarnemer zelf
groeit
En zal pas
sterven
als er niemand
meer is
om het te
ervaren