Stuifmail zondag 5 juli 2015: de spinduizendpoot, een kleine vleermuis, een bunzing en een sperwer

OISTERWIJK - Wekelijks verhaalt boswachter Frans Kapteijns uit Oisterwijk over wat de natuur te bieden heeft. Luisteraars kunnen vragen over natuurfenomenen insturen via stuifmail@omroepbrabant.nl. Deze zondag aandacht voor de spinduizendpoot, een kleine vleermuis, een zwemmende bunzing en een sperwer.
Spinduizendpoot
Karien Rabou Bax vond dit diertje in haar badkamer. Het is geen insect, het diertje behoort tot de duizendpoten. De naam spinduizendpoot komt voort uit het feit dat het diertje spinachtige lange poten heeft aan een duizendpootachtig lichaam. Het is zeker geen spin of spinachtige. Spinduizendpoten zijn opvallende verschijningen met hun vijftien paar poten. Oorspronkelijk komen deze kleine roofdieren voor rond de Middellandse Zee. Daar zijn ze vaak te vinden in slaapkamers en badkamers waar ze zich erg snel uit de voeten kunnen maken. Ik kwam de spinduizendpoot voor het eerst tegen in het Franse natuurpark Vercors. Ze zijn zeer nuttig voor ons, want ze jagen op termieten, kakkerlakken, zilvervisjes en bedwantsen. De afgelopen 150 jaar is hun verspreidingsgebied enorm uitgebreid. Nu bezetten ze ook noordelijk Europa, wellicht door opwarming van de aarde.

Kleine vleermuis
Op deze foto zie je een kleine vleermuis bij het afvoerputje in het bad van Frans Kapteijns. Dit is een jong exemplaar van de gewone dwergvleermuis. Gewone dwergvleermuizen hebben - als ze volwassen zijn - een lengte van maximaal vijf centimeter en een spanwijdte van maximaal 24 centimeter. Daarmee zijn zij een van de kleinste Europese vleermuizen. Deze bath bat was een jong exemplaar. Dit kan je ook zien aan de vacht, want het diertje is donkerder en grijziger van kleur. Volwassen gewone dwergvleermuizen hebben een bruine vacht. Overigens kan de kleur aan de bovenzijde verschillen van oranjebruin, roestbruin, kastanjebruin tot donkerbruin. De onderkant is gelig tot grijzig bruin. Deze gewone dwergvleermuizen wegen maximaal 8,5 gram Ze jagen op vooral kleine insecten. Het liefst op muggen, maar ook op schietmotten en nachtvlinders zoals motten en gaasvliegen. Per nacht vangen ze dan gemakkelijk zo’n driehonderd insecten. Gewone dwergvleermuizen zijn echte nachtdieren, die twee tot 35 minuten na zonsondergang tevoorschijn komen.

Zwemmende bunzing
Op de foto van Marc van den Hout zie je een zwemmende bunzing in de Beerze in natuurgebied Kampina. Zwemmen kunnen bunzingen zeker wel, maar dat zie je niet vaak. Daarom is dit een bijzondere foto. Het is overigens wel grappig om bunzingen op het land te zien lopen, want als je dat van de zijkant ziet, lijkt het meer op zwemmen. Dit komt doordat de bunzing de voor- en achterpoten tegelijk gebruikt bij het bewegen. Als je een bunzing een tijdje volgt, zie je dat het dier het lopen afwisselt met springen en stilstaan op de achterpoten. Dit laatste noemen we kegelen. Bunzingen zijn, net als de meeste marterachtige, felle rovers. Ze jagen op muizen, ratten en kikkers. Maar ook veel grotere prooidieren zoals konijnen staat op hun menukaart. Die volgen ze zelfs tot in hun holen. Daarnaast pakken ze als ze kunnen ook vogels en kunnen ze met gemak veel grotere kippen aan. Als knaagdieren schaars zijn, schakelen ze over op het eten van vruchten en fruit..

Sperwer
Op de iets vage foto van Marianne Wijten is een sperwer of havik te zien. Het is vrij lastig om het goed te zien, maar toch denk ik dat het gaat om een sperwer. Volgens mij een vrouwtje. Je kan sperwers het best herkennen aan de opvallend gele iris, maar dat is op deze foto wat lastig. Wel kan je zien dat de borst een zogezegd 'fijne bandering' heeft. Sperwers jagen vanuit dekking en slaan de prooi onderuit door een snelle vlucht. Een sperwermannetje is 28 centimeter groot en vangt meestal zangvogels, zoals huismussen, vinken, merels, spreeuwen en mezen. Vrouwtjes zijn wat groter, 38 centimeter. Die pakken prooien met de grootte van een Turkse tortel.

Gedicht
Rolande de Bruyn

Als een

Als een op hol geslagen paard,
je haren wapperend in de wind.

Zo is het momenteel dat jij je
gedraagt ongedisciplineerd,
heel gewaagd.

Als een op hol geslagen paard, je
gevoelens waaiend de vier wind-
richtingen uit.

Je beeft binnenin, toch maakt je
heel bewust geen enkel geluid.