Professor: 'Joden die uit Duitsland vluchtten hadden grotere kans op overleven dan Brabantse joden'

TILBURG - Joden die naar Brabant gevlucht waren, hadden een veel grotere kans om de Tweede Wereldoorlog te overleven dan joden die hier al woonden. Dat concludeert professor Arnoud-Jan Bijsterveld van de Universiteit van Tilburg na jarenlang onderzoek.
In de periode tussen de opkomst van Adolf Hitler en het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog vluchtten tussen de 25.000 en de 35.000 Duitse en Oostenrijkse joden naar Nederland.



Ruim tweederde van deze vluchtelingen overleefde uiteindelijk de oorlog. Van de bijna tweeduizend Brabantse joden die hier al woonden, was dit slechts 48 procent. Een flink verschil in overlevingskansen dus, stelt Bijsterveld.

ZIE OOK: 'SS'ers hielpen onze joodse vader bij zijn vlucht uit nazi-Duitsland naar Oisterwijk'

Bijsterveld is als historicus gespecialiseerd in de middeleeuwen. Toeval bracht hem op het spoor van het lot van de Brabantse joden. Het huis waar Bijsterveld momenteel woont, was vlak voor en tijdens de Tweede Wereldoorlog namelijk in het bezit van de Joodse familie Polak.

Verenigde Staten en Israël
Hans Polak, de vader van de familie, deed in die periode heel veel voor Joodse vluchtelingen uit Duitsland en Oostenrijk. Bijsterveld zocht - in eerste instantie uit persoonlijke interesse - alle informatie die hij over hen kon vinden. Hij struinde het internet af en zocht familieleden op in de Verenigde Staten en Israël.

Pas later werd het onderzoek uitgebreid naar het lot van alle Tilburgse en - nog later - alle Brabantse joden.


Geschiedenis
Volgens Bijsterveld kunnen we in deze tijd veel leren van de geschiedenis. "Een vluchteling is altijd iemand met een eigen gezicht en een eigen verhaal. Dat gold toen voor de joden en nu voor bijvoorbeeld de Syriërs. Ook toen wilden we in Nederland het liefst zo min mogelijk vluchtelingen opvangen. En ook toen hadden we weinig oog voor de persoonlijke verhalen van deze vluchtelingen."