'Iemand moet ze waarschuwen te stoppen met die shit, ook al is het zo lucratief' [OPINIE]

BREDA - Het hebben van een wietkwekerij is en blijft hartstikke aantrekkelijk en het is ook zo geaccepteerd dat niemand er echt van opkijkt, stelt misdaadjournalist Willem-Jan Joachems. “Die ‘normalisering’ is een verontrustende ontwikkeling.”

Brabant, we steunen jullie in de strijd tegen boeven die bakken met geld verdienen aan wiet en pillen. Het staat er niet met zoveel woorden, maar je leest het tussen de letters door, in de brief van veiligheidsminister Grapperhaus aan de Tweede Kamer donderdag. Ook in Den Haag bevestigt het kabinet nogmaals dat ze ‘onze’ groothandels in wiet en chemische industrie rond de drugslabs op het netvlies hebben. Dat is winst.

Burgers die geld nodig hebben
Toch ligt de moeilijkste hobbel die genomen moet worden buiten het gemeentehuis en het Binnenhof. Die ligt in de slaapkamer en woonkamer. In Brabantse begrippen: aan de keukentafel, waar de belangrijke beslissingen worden genomen. Burgers die geld nodig hebben, vinden gretig gehoor bij criminelen. Wat als je echt geen uitweg vindt: dan is de stap snel gezet naar die vriend die via-via iemand kent die wiethokken bouwt. Dat levert een aardig inkomen op en het is belastingvrij.

Het hoeft niet alleen te gaan om hele wietplantages die in je schuur of op je zolder staan. Het zit ook in simpele dingen. Een vage kennis die je vraagt om een boodschappentas met 'iets' te vervoeren naar een ander. Krijg je 500 euro voor, terwijl anderen daar hard voor moeten werken. Je moet je vooral niet afvragen wat er in de tas zou kunnen zitten. Ja, een pakketje. Zonder het te weten word je drugs- of wapenkoerier.

Vreemde figuren
Een boerenschuur verhuren aan een nette man die er zogenaamd huisraad in zet maar vervolgens komen er dag en nacht vreemde figuren binnen rommelen en als je dan een keer komt kijken, duwen ze ineens een pistool op je slaap. Tja, je denkt dan toch aan je gezin.

Dit zijn verhalen die wel allemaal konden lezen in Brabant de voorbije jaren. Misdaad loont, zou je zeggen. Tot op zekere hoogte is dat zo ja. Maar de belangen zijn groot, de drempel is laag.

Als je voor zeventig euro bijna wordt vermoord, zoals pas in Best, dan is er wel wat mis. Het lijkt op een mentaliteitsprobleem, een 'way of life'.

Verontrustende ontwikkeling
Die ‘normalisering’ is een verontrustende ontwikkeling. Niemand kijkt verschrikt op als je een joint opsteekt of een pilletje slikt. Daarover is al maanden discussie. Het zijn de gebruikers, die de drugsproductie in stand houden en daarmee door politie en politici deels verantwoordelijk worden gehouden voor alle ellende die daarmee samenhangt.

Normalisering is er ook rond hennepkwekerijen en dumpingen. Niet in alle Brabantse dorpen en steden staat dit hoog op de agenda. En dat terwijl de wietindustrie op volle toeren draait en volgens sommigen echt de samenleving uitholt. 

Zo werd er in Sint Willebrord woensdagavond nog een kwekerij gevonden met een capaciteit van 1400 planten. Daarboven hing het nieuwste van het nieuwste aan apparatuur. Klimaatcontrole, zelfdenkende groeilampen met ingebouwde waterpas, een ingenieus brandblussysteem. Hypermodern. 

Je hoeft geen kenner te zijn om te zien dat de investeringen daarbinnen in die loods aan de Dorpsstraat in de honderdduizenden euro's liepen. 'Da's veul geld', om het maar eens op zijn Brabants te zeggen.

Het zuiden, waar de nood hoog is
Van de 100 miljoen die het kabinet landelijk beschikbaar stelt, gaan er straks echt wel wat miljoenen naar het zuiden, als er later dit jaar projectvoorstellen zijn uitgewerkt. Maar dat is een fractie van wat er maandelijks omgaat in de Brabantse drugswereld. In verhouding is het een schijntje.

Zeker, politie en gemeenten moeten de koe bij de hoorns vatten. Maar ze moeten ook dieper doordringen. Niet door nog meer controles, overal camera's, huisuitzettingen en dna-afnames maar door het moeilijkste wat je iemand kan vragen: iemand die verkeerd bezig is, ervan te overtuigen dat er gedonder van komt. 

Dat je door de illegaliteit in huis te halen, ook de controle over je leven kwijtraakt. Dat je lekker kan verdienen inderdaad, maar als je gepakt wordt ook schulden kan opbouwen. Daarmee kom je  in de greep van verkeerde mensen en moet je misschien de rest van je leven angstig over je schouder blijven kijken.

Stoppen met die shit
Iemand moet 'ze' waarschuwen te stoppen met die shit, ook al is het verrekte lucratief. En dat er alternatieven zijn in het leven. We hebben een prachtige provincie met ongekende mogelijkheden en vernieuwingsdrang. Er is toch meer mogelijk dan illegale plantenteelt en illegale chemie? 

Hoe je bereikt dat Brabanders zich afkeren van de onderwereld, dat is de grote vraag. Beredeneerd vanuit mijn eigen vakgebied ben ik geneigd te zeggen: door (nog) meer openheid, gordijnen wegtrekken en laten zien hoe erg de situatie is zodat anderen zich wel bedenken.

Gekke ideeën
Ondertussen worden er gekke ideeën uitgedacht. 'Out of the box' denken. Consumenten aanspreken op hun drugsgebruik en op wat ze indirect in stand houden: ga wat anders roken. De grote markt met medeschuldige afnemers bestraffend aanspreken is vergezocht maar een interessante gedachte.

Een gemeentelijk dumploket voor drugsafval is ook zo'n maf idee. Alsof dumpers om het milieu geven en netjes hun kweekzooi verwijderen?  Dat is toch wel duidelijk dat dat niet zo is.

Maar de creatieve aanzet is goed: je moet iets, ook al klinkt het in het eerste geval hartstikke gek. De criminelen zitten ook niet stil.

Willem-Jan Joachems is bij Omroep Brabant belast met misdaadjournalistiek en volgt de gebeurtenissen in onder- en bovenwereld al sinds de jaren '90. Dit is zijn persoonlijke ervaring en opinie. Reacties of tips?  Willem-jan.joachems@omroepbrabant.nl  

 

 

Deel dit artikel: