Grensbewaking bij brandhaarden Kalmthoutse Heide

HUIJBERGEN - De Belgische brandweer heeft donderdagavond bij de bosbrand op de Kalmthoutse Heide grensbewaking ingesteld om te voorkomen dat de grote heidebrand kan overslaan naar Brabant. Burgemeester Lucas Jacobs van het Belgische Kalmthout sprak van een voorzorgsmaatregel. Twee van de drie brandhaarden zijn donderdagavond bij elkaar gekomen. Inmiddels is 625 hectare natuurgebied verwoest.
De hulpdiensten werken donderdagnacht verder en worden vrijdagochtend afgelost door een volgende ploeg. Ook de brandweer van Zuidoost-Brabant is opgetrommeld.
Veel rook, minder vuur
De twee brandhaarden die zijn samengesmolten woeden ten noorden van het Stappersven en de parkeerplaats Noord aan de Verbindingsstraat. Daar wordt de grens tussen België en Nederland permanent bewaakt. Defensie heeft op die locatie een sleuf gegraven om de brand in te dijken.
De tweede brandhaard woedt ten zuiden van het Stappersven. Daar zou de situatie onder controle zijn. Volgens de Belgische autoriteiten is er sprake van minder vuur. Wel is er nog veel rookontwikkeling.
De bosbrand was donderdagavond om negen uur al ruim 33 uur aan de gang en leek donderdagochtend onder controle nadat er op de grens van België de hele nacht was geblust. Er was 's ochtends sprake van één brandhaard, maar door de harde wind laaide het vuur weer op en verslechterde de situatie. Even voor drie uur werd een tweede brandhaard ten noorden van Stappersven gemeld. Twee uur later werd het vuur op de Verbindingsstraat ontdekt. In totaal is er ruim 600 hectare verwoest. Het totale gebied is 4000 hectare groot.
Controle
Burgemeester Fränzel van Woensdrecht zei eerder op donderdag dat hij niet bang is dat de brandhaarden nog problemen op zullen leveren. "We zitten met zoveel mensen in België en Nederland in en boven het gebied en met zoveel water dat ik er vertrouwen in heb dat we dat onder controle houden." De burgemeester verwacht dat het nablussen tot en met zaterdag doorgaat.
Rookoverlast
De rooklucht was donderdag in grote delen van Brabant te merken. De rook trok door de stevige wind ver in noordoostelijke richting over heel Brabant. Er zijn meldingen binnengekomen uit Tilburg, Den Bosch, Oss en Schaijk.
Volgens de gemeente Woensdrecht is er geen gevaar voor de volksgezondheid. Er komen immers geen giftige stoffen vrij omdat alleen hout en bladeren zijn verbrand. Wel adviseert de gemeente mensen die overgevoelig zijn op de luchtwegen om ramen en deuren gesloten te houden. De brandweer van Geel doet in Kalmthout metingen naar giftige stoffen.
Assistentie
Donderdagmiddag werden korpsen van Brandweer Brabant-Noord opgeroepen. Het ging om assistentie uit Vlijmen, Boxtel, Nistelrode, Mill, Sint-Anthonis, Cromvoirt, Rosmalen en Oss.
Chinook
Een Nederlandse Chinook werd eveneens ingezet om te helpen met blussen. Deze helikopter heeft in totaal al 48.000 liter water gedropt. De politie maakte met een helikopter vanuit de lucht opnames om de brand te kunnen analyseren. De brandweer kan de beelden live bekijken en daardoor gericht blussen. Boven de Kalmthoutse Heide geldt inmiddels een vliegverbod voor al het luchtverkeer. Alleen de hulpdiensten mogen over het gebied vliegen.
Evacuatie
De autoriteiten hebben woensdagnacht overwogen een deel van Putte te evacueren. Het ging daarbij om recreatiecentrum Hazeduinen en Titurel, een instelling voor mensen met een beperking. "Zij zaten hemelsbreed twee kilometer van een op dat moment behoorlijk felle opflakkerende brand. Met de inzet van heel veel mensen, inclusief de brandweer uit Zeeland, is dat gelukkig voorkomen", aldus burgemeester Fränzel. Alle paarden van manege De Wolfshoek in Huijbergen, het hoofdkwartier van het crisisteam, zijn wel naar een andere locatie gebracht.
Woningen ontruimd
In België werden wel woningen ontruimd. Volgens de Gazet van Antwerpen ging het daarbij in totaal om dertig huizen in drie straten.
Noodverordening
Voor dertien bosgebieden ten zuiden van de Putseweg in Huijbergen geldt een noodverordening. Dit gebied is verboden terrein en alleen toegankelijk voor hulpdiensten. Het natuurgebied blijft nog minstens een week afgesloten.
Dode dieren
De brand op de Kalmthoutse Heide heeft ook flink huisgehouden onder de dieren die daar leven. Boswachter Frans Kapteijns: "Veel soorten dieren hebben het niet kunnen overleven. Daaronder zijn konijnen, hagedissen, grondbroeders, zoals boompiepers, nachtzwaluwen, maar ook behangerbijen, kevers, sluipwespen, en meer."
Schade
Een echte inschatting van de ecologische schade kan nog niet worden gemaakt. Per type vegetatie en per diersoort wordt de komende dagen gekeken hoe erg de populaties zijn gedecimeerd. Het grootste probleem voor het herstel van de heide is dat agressieve grassoorten zoals het pijpestrootje nu de bovenhand kunnen nemen. Dat was ook in 1996 al zo.
De gemeente Woensdrecht heeft een pagina ingericht met veelgestelde vragen en de antwoorden daarop.