Van Abbemuseum brengt Russen bij elkaar
Door een afgebladderde deur kom je een klein appartement binnen. In het eerste vertrek hangen oude jassen aan de muur. In het tweede vertrek zit een groot gat in het dak en daaronder bungelt een vreemd apparaat dat vooral uit springveren lijkt te bestaan. De bewoner van het appartement heeft een manier bedacht om weg te komen.
Het met Sovjet-propagandaposters volgehangen appartement is een kunstwerk van Ilja en Emilia Kabakov. Het roept gedachten op over onderdrukking en de mens die doorgaat tegen de verdrukking in. En je moet er om lachen.
WeemoedigIlja en Emilia Kabakov woonden tot 1982 in de Sovjet-Unie. Daarna vertrokken de kunstenaars naar Amerika. Sindsdien maakten ze een groot aantal kritische maar ook weemoedige kunstwerken over hun geboorteland.
Het is heel ander werk dan dat van El Lissitzky dat het Van Abbemuseum naast dat van de Kabakovs zet. Lissitzky is van een generatie eerder en hij was er van overtuigd dat in de Sovjet-Unie werd gebouwd aan een mooiere en een betere samenleving. Zijn werk is soms niet meer dan propaganda, zoals de enorme, versierde rode ster die nu in een van de museumzalen staat.
FuturistischVan Lissitzky toont het Eindhovense museum voor moderne kunst een groot model van een futuristisch woongebouw voor de nieuwe mens. Van de Kabakovs staat er een gezamenlijke keuken uit een Sovjet-blok, inclusief de stapels boze briefjes en de vliegen omdat niemand wil schoonmaken.
Met de Kabakovs en Lissitzky zet het Van Abbemuseum in 'Utopie en Werkelijkheid' een eeuw Europese geschiedenis neer vanuit twee heel verschillende invalshoeken. Je krijgt medelijden met Lissitzky die met zijn enthousiasme aan de wieg stond van een mislukking. De Kabakovs zorgen voor optimisme over de mens die, ondanks alles, gewoon doorkrabbelt.