Seksueel misbruik door Brabantse nonnen: schokkende en aangrijpende verhalen

BREDA - In het Rapport Deetman worden diverse Brabantse nonnenkloosters genoemd. Het rapport schetst een ontluisterend beeld van sadistische nonnen die er soms niet voor terugdeinsden jonge meisjes te misbruiken.
Hoeveel ellende er was binnen de ziekenhuizen en kindertehuizen van de nonnen, dat is gissen volgens de commissie. Cijfers ontbreken. Vergeleken met de mannenkloosters lijkt er minder sprake van zwaar seksueel misbruik in zusterkloosters.

De nonnen maakten zich eerder schuldig aan psychische en lichamelijke mishandeling. Het gebeurde lang niet overal dat vrouwelijke religieuzen zich misdroegen, maar het gebeurde. Ook na al die jaren is dat schokkend om te lezen.

Naakt piano spelen
Op de kostschool van de Zusters van Liefde in Schijndel ging het in de jaren vijftig mis. Het slachtoffer was 12 of 14 en schrijft dat het de ergste jaren van haar leven waren. Een zuster keek enkele keren tussen haar benen om te zien of ze al een 'grote meid' was geworden. Dat incident liet vreselijke sporen na, zo staat in het rapport.

Een ander slachtoffer vertelt dat ze als 7-jarige pianoles kreeg bij nonnen in Tilburg. Ze moest zich uitkleden en naakt piano spelen. De lerares streelde haar dan zacht over de rug. Het maakte haar doodsbang en als ze het thuis vertelde werd ze niet geloofd.

Eigen braaksel opeten
De meldingen bij de Commissie Deetman gingen ook over zusters met afwijkend gedrag. Zo wordt een zuster van de Franciscanessen van Oirschot omschreven als 'psychopaat'. Ze werkte in klooster Nazareth in Gemert. Een andere zuster van dezelfde orde werkte in de vestiging in Oisterwijk. Ze wordt door haar overste omschreven als 'geestelijk gestoord' en 'liegt, stookt en fantaseert ze'.

Ook over het internaat van de zusters in Oirschot kwam er een concrete melding. Het slachtoffer moest langdurig op de blote knieën op een stenen vloer zitten. Als ze ziek was moest ze haar eigen braaksel opeten. Ook bedorven voedsel werd voorgeschoteld.

Lijfstraffen
Over pensionaat Catherinenberg in Oisterwijk (in de Schoolstraat) kwamen relatief veel meldingen, zes concrete verhalen. Een slachtoffer woonde daar in de jaren '70 en vertelt over lijfstraffen en ook over het opeten van het eigen braaksel. Ze was acht jaar toen het begon.

Tot begin jaren '80 zou een zuster hier verschillende meisjes hebben belaagd. Deze zuster is door de commissie achterhaald. Ze werkte tot 1997 in het klooster. Ook een collega van haar wordt aangewezen als dader van wangedrag. 

Over het St Jozefgesticht in Made is er ook een mishandeling bekend geworden.  Een meisje werd opgesloten in het bezemhok, kreeg een aframmeling en werd gedwongen haar eigen braaksel op te eten. Plassen in de broek leidde tot een pak slaag op de billen.

Vagina betast met vingers en neus
Niet alleen binnen kloosters was er wangedrag. In het RK Binnenziekenhuis van de zusters in Eindhoven zou een non zich hebben misdragen. Het slachtoffer moest haar eigen braaksel opeten. Ze werd vastgebonden op bed en een zuster betastte haar vagina met vingers en neus. Opvallend is dat er in diverse instellingen meisjes werden gedwongen om hun eigen braaksel weer op te eten.

De commissie liep tegen nogal wat problemen op. Via onvolledige kloosterarchieven is geprobeerd te achterhalen wat er waar is van de beschuldigingen maar daarin was niets te vinden, ook geen ontlastend bewijs. Een grote groep 'daders' is ook al overleden. Het is dan ook bijna uitgesloten dat er nog iemand kan worden gestraft.