Met een touw in je hand én in het donker op weg door je eigen hoofd
Met een helm op én een bril die me vrijwel blind maakt, loop ik door een grote, lege ruimte. Uit de koptelefoon op mijn hoofd komt een geruststellende stem: 'Het enige wat je hoeft te doen, is het touw te volgen". Dus met dat touw in mijn rechterhand durfde ik de drempel over te stappen. Simpelweg rechtdoor lopen is er niet bij; op de tast beweeg ik me door een labyrint. Tot het touw ophoudt!
Een wandeling van een half uur in het donker... alléén en deels op de tast! Dat biedt 'A Door into the Dark', een kunstwerk dat donderdag voor het eerst te beleven is op het vasteland van Europa. Het is bedacht door het Britse kunstenaarsduo 'Anagram'. Ze wonnen er een prijs mee op het Tribeca-filmfestival in New York.
Op een filmfestival?
Op zich is het een gek idee dat ze met dit kunstwerk een prijs wonnen op een filmfestival. Aan de hele ervaring komt geen film te pas. En dat geven May Abdalla en Amy Rose ook meteen toe. De prijs kregen ze voor de bijzondere manier waarop ze hun verhaal vertellen. Of zoals ze het zelf zeggen: "We wilden een verhaal dat mensen met hun lichaam gingen ervaren, ín hun hoofd, met hun eigen huid."
Ik kan niet filmen want er is eigenlijk niets te zien en ook radio-opnamen zijn lastig omdat ik met die blindmakende bril de knopjes op m'n recorder niet kan bedienen. Maar - en daar gaat het om - het is ook onmogelijk om op band vast te leggen wat zich in mijn hoofd afspeelt.
Zonder touw verder
Zonder touw blijk ik toch verder te durven. Ik voel dat ik langzaam omhoog loop terwijl op mijn koptelefoon het verhaal wordt verteld van een bergbeklimmer die boven op de top de weg kwijt is. Ik voel allerlei verschillende soorten oppervlakten, ruw en zacht, een feestje voor de vingertoppen. Durf ik door te lopen zonder mijn handen voor me te houden? Eventjes wel....
Ik denk aan het gesprek onlangs met een bekende die via een app op zijn telefoon altijd kan zien waar zijn kinderen zijn. Controle. Hier in deze installatie moet ik de controle uit handen geven. Ik kan niet anders dan het pad volgen dat May en Mary voor me hebben uitgestippeld. Er zijn waarschijnlijk veel mensen die daar erg nerveus van worden, die hun maag hier voelen samentrekken.
Mijn voetzolen herkennen een touwbrug
Ik schuifel verder. Het oppervlak onder mijn sokken verandert. Ik herken via mijn voetzolen een heen en weer bewegende touwbrug. Het geeft een stoer Indiana Jonesgevoel! Tegelijkertijd: misschien hang ik maar vijf centimeter boven de grond. Ik zie nog steeds niets!
Meer vertellen is flauw. 'A Door into the Dark' is iets wat mensen zelf moeten ervaren. Het werk blijft tot halverwege april in Eindhoven. Omdat er per uur maar drie mensen in de installatie kunnen, zijn er in die tijd zo'n zeshonderd kaartjes beschikbaar voor de Engelstalige installatie. Een flink deel daarvan ís al verkocht.
Europa 2017
Angst voor het onbekende, angst om controle te verliezen... Je kan het persoonlijk houden of er een politiek verhaal van maken over het Europa van 2017, het past allebei. 'A Door into the Dark' is in ieder geval een werk dat de deelnemer aan het denken zet en het is ook gewoon nog eens goed gemaakt, wie in staat is zich open te stellen voor de ervaring maakt iets bijzonders mee. In zijn eigen hoofd!