Trump wil schepen uit Straat van Hormuz wegleiden • Iran reageert: 'Schending staakt-het-vuren'

01:28 - Iran reageert op plan Trump: schending staakt-het-vuren

Trumps plan om schepen weg te leiden uit de straat van Hormuz, wordt beschouwd als een schending van het staak-het-vuren. Dat schrijft Ebrahim Azizi, het hoofd van de veiligheidscommissie in het Iraanse parlement, op X. Hij reageert op het plan dat Trump een paar uur geleden aankondigde op Truth Social.

Boven het bericht van Azizi staat in hoofdletters "waarschuwing". "De Straat van Hormuz en de Perzische Golf worden niet beheerd door de waanvoorstellingen van Trumps berichten!", schrijft Azizi.

Trump stelde in zijn aankondiging dat het gaat om een humanitaire actie. Op veel schepen zou een tekort zijn aan voedsel en andere benodigdheden. De Amerikaanse president waarschuwde Iran om zich niet te bemoeien met de operatie.

23:37 - Trump: VS gaat schepen in Straat van Hormuz bevrijden

De Verenigde Staten gaan schepen bevrijden die vastzitten in de Straat van Hormuz. Dat heeft de Amerikaanse president Trump bekendgemaakt.

De operatie met de naam 'Project Freedom' heeft als doel om schepen te verplaatsen die niets met het conflict te maken hebben. Dit gaat maandag van start, schrijft Trump. "Veel van deze schepen kampen met een tekort aan voedsel en andere benodigdheden om de bemanning op een gezonde en hygiënische manier aan boord te houden."

Hij waarschuwt Iran om zich niet met de operatie te bemoeien. "Als dit humanitaire proces op welke manier dan ook wordt belemmerd, zal daar helaas krachtig tegen opgetreden moeten worden."

Iran sloot de zeestraat eind februari na de Amerikaanse en Israëlische aanvallen op het land. Ook de VS blokkeert de zeestraat inmiddels, om druk uit te oefenen op Iran.

19:34 - Iran: VS heeft gereageerd op vredesplan

De VS heeft volgens Iran gereageerd op een vredesvoorstel van Teheran. Pakistaanse bemiddelaars zouden de reactie hebben doorgegeven, en die wordt momenteel door Iran gewogen, meldt het ministerie van Buitenlandse Zaken.

Volgens Iraanse media heeft Iran gisteren een 14-puntenplan voorgesteld, waarin onder meer zijn opgenomen een einde aan de blokkade van de Straat van Hormuz, het vrijgeven van tegoeden, een einde aan internationale sancties en het terugtrekken van Amerikaanse troepen uit landen rond Iran. Onderhandelingen over het kernprogramma worden niet genoemd, Iran wil die pas in later stadium laten plaatsvinden, als de rust is teruggekeerd.

Hoewel de Amerikaanse president Trump nog niet publiekelijk heeft gereageerd op het voorstel, was veel van wat Iran voorstelt eerder onbespreekbaar voor hem. Voor Trump is het Iraanse kernprogramma juist een van de hoofdpunten van de oorlog, en het vrijgeven van Iraanse tegoeden was altijd taboe. Ook van Iraanse plannen om tol te heffen in de Straat van Hormuz wilde hij niets weten.

De Iraanse Revolutionaire Garde liet eerder weten dat Trump nu heeft te kiezen tussen "een onmogelijke militaire operatie of een slechte overeenkomst". Volgens een woordvoerder "heeft de VS niet meer zoveel te willen". De Garde wil dat er binnen dertig dagen een einde komt aan de Amerikaanse blokkade van de Straat van Hormuz.

17:43 - 'Bulkschip aangevallen in Straat van Hormuz'

Er is een bulkschip aangevallen door meerdere kleine vaartuigen in de Straat van Hormuz. Dat meldt de Britse maritieme veiligheidsmonitor, United Kingdom Maritime Trade Operations (UKMTO). De aanval vond zo'n 20 kilometer ten westen van de Iraanse havenstad Sirik plaats. Volgens UKTMO zijn er geen doden of gewonden gevallen. Ook is er geen milieuschade gemeld.

Wie erachter zit, is niet duidelijk. De verantwoordelijkheid voor de aanval is nog niet opgeëist.

UKMTO adviseert schepen die door de belangrijke zeeroute varen om extra voorzichtig te zijn en "verdachte situaties direct te melden bij UKMTO, terwijl de autoriteiten onderzoek doen."

13:36 - Samenwerkende landen OPEC+ verhogen olieproductie

Het samenwerkingsverband van olieproducerende landen, OPEC+, gaat de productie van olie in juni verhogen. Dat heeft de groep vandaag bekendgemaakt na een online vergadering met bondgenoten als Rusland. De landen hebben samen besloten om 188.000 extra vaten olie per dag te produceren.

Het is het eerste besluit dat OPEC+ neemt nadat eerder deze week de Verenigde Arabische Emiraten bekendmaakten uit het oliekartel te stappen. Door dat te doen hoeft de VAE zich niet meer te houden aan gezamenlijke afspraken binnen het oliekartel.

De landen spreken samen af hoeveel ze produceren om zo de prijs van olie stabiel te houden. De vrees was dat de oliemarkt door het vertrek van de VAE onrustiger zou worden. Het besluit van OPEC+ om de productie op te hogen kan dan ook gezien worden als een poging om de markt in rustiger vaarwater te krijgen.

In totaal is de groep verantwoordelijk voor zo'n 35 procent van de wereldwijde olieproductie. Vanwege de oorlog in het Midden-Oosten en de blokkade van de Straat van Hormuz zijn de olieprijzen gestegen en wordt er minder olie verscheept. Hoe de extra olie verplaatst moet worden, nu de smalle zeestraat nog dichtzit, is dan ook onbekend.

12:23 - Israël koopt gevechtsvliegtuigen

Israël heeft een plan goedgekeurd voor de aankoop van nieuwe gevechtsvliegtuigen. Het gaat om een groep F-35-straaljagers en een groep gevechtsvliegtuigen van het type F-15la.

Israël koopt de luchtvaartuigen in de Verenigde Staten, bij vliegtuigbouwer Lockheed Martin en het bedrijf Boeing. Met de deal zijn volgens het defensieministerie tientallen miljarden sjekel gemoeid.

De aankoop van de gevechtsvliegtuigen is volgens het defensieministerie belangrijk voor de luchtverdediging van Israël. Met de aanschaf komt het totale aantal gevechtsvliegtuigen van het Israëlische leger op honderd uit. Defensieminister Katz zegt dat het land "blijft investeren in het leger om sterker te worden en onze vijanden een stap voor te blijven".

De aankoop wordt ook gezien als een versterking van de (militaire) samenwerking tussen de VS en Israël. Deze landen begonnen op 28 februari samen de oorlog tegen Iran. Het is volgens een hoge functionaris van Defensie belangrijk dat Israël overmacht houdt in de lucht. "Zowel in de huidige oorlog als over tien jaar", zegt hij.

08:15 - Israël beveelt inwoners twaalf Zuid-Libanese dorpen te vertrekken

Het Israëlische leger heeft inwoners van twaalf dorpen in het zuiden van Libanon bevolen te vertrekken uit hun woonplaats. Het leger voert daar naar eigen zeggen aanvallen uit op de sjiitische militie Hezbollah. De inwoners moeten zich verplaatsen naar open gebieden op ten minste een kilometer van hun dorpen, zegt het leger.

Hezbollah mengde zich in de oorlog nadat de Iraanse ayatollah Khamenei werd gedood bij Israëlisch-Amerikaanse aanvallen. Sindsdien zijn er geregeld aanvallen over en weer. Formeel geldt een staakt-het-vuren tussen Israël en Libanon, maar Israël en de militie schenden dit bestand geregeld. Hezbollah vindt dat de groep het recht heeft om zich te verweren tegen Israëlische aanvallen.

'Gele lijn'

Israël heeft een gebied in het zuiden van Libanon bezet, het zogenoemde 'gele lijn'-gebied. Dat is zo'n 8 kilometer van de blauwe grens die door de VN is vastgesteld. Het leger heeft Libanezen, dus ook inwoners ervan, verboden het gebied te betreden. Degenen die dat wel doen riskeren beschoten te worden. Door het gebied te bezetten schendt Israël het internationaal recht.

De plaatsen die het leger nu heeft bevolen te evacueren liggen ver buiten dit bezette gebied.

07:40 - Trump: nieuwe luchtaanvallen op Iran mogelijk

De Amerikaanse president Trump sluit niet uit dat de Verenigde Staten de luchtaanvallen op Iran zullen hervatten. Dat zei hij na vragen van een Amerikaanse verslaggever, meldt persbureau Reuters.

Eerder waarschuwde Mohammad Jafar Asadi, een topfiguur binnen het Iraanse leger, ook al dat "een nieuw conflict tussen Iran en de Verenigde Staten waarschijnlijk is". "Bewijs laat zien dat de Verenigde Staten zich niet houden aan beloften of overeenkomsten", zei hij.

Iran heeft de VS een nieuw voorstel voor een vredesakkoord gedaan. Trump zei het voorstel binnenkort te beoordelen, maar ook dat hij zich niet kan voorstellen dat hij het zal accepteren. Op Truth Social schreef hij dat de prijs die Iran heeft betaald "nog niet hoog genoeg is".

03:50 - 'Fors meer dan 5000 militairen weg uit Duitsland'

De Verenigde Staten gaan "fors meer" dan 5000 militairen terugtrekken uit Duitsland. Dat heeft president Trump tegen verslaggevers in Florida gezegd. "We gaan het fors terugbrengen, en we gaan veel verder dan 5000," zei de Amerikaanse leider. Trump zei niet hoeveel meer manschappen hij wil terugtrekken. Duitsland telt meerdere grote militaire bases waar circa 39.000 militairen zijn gestationeerd.

De president kondigde het plan om troepen terug te trekken uit Duitsland vrijdag aan. Mogelijk is het een reactie op kritiek van de Duitse bondskanselier Friedrich Merz. Die uitte begin deze week openlijk kritiek op de Amerikaans-Israëlische oorlog tegen Iran.

Duitsland heeft gelaten gereageerd op Trumps voornemen. Minister van Defensie Pistorius zei dat het te verwachten was en dat Europa meer verantwoordelijkheid moet nemen voor de eigen veiligheid.

In het Amerikaanse Congres zijn er zorgen over de terugtrekking. Zowel vanuit het Democratische als het Republikeinse kamp is er kritiek. Gevreesd wordt dat het plan een verkeerd signaal afgeeft aan de Russische president Poetin.

De NAVO heeft gezegd in gesprek te gaan met Duitsland en de VS.

02:05 - VN-rapporteur hekelt Israël vanwege patrouilles in Europese wateren

Francesca Albanese, de speciale rapporteur van de VN voor de bezette Palestijnse gebieden, heeft de onderschepping door Israël van de flotilla die op weg was naar Gaza veroordeeld. De schepen werden onderschept voor de kust van Kreta, in internationale wateren.

In een bericht op X eiste Albanese ook de onmiddellijke vrijlating van twee activisten, Saif Abukeshek en Thiago Avila. "Het is afschuwelijk dat Israël ongestoord doorgaat met zijn genocide en tegelijkertijd in Europese wateren patrouilleert, boten in beslag te neemt en mensen ontvoert. Gijzelneming is een misdaad," schrijft ze.

Twintig schepen van de vloot werden donderdag op volle zee geënterd door Israëlische troepen. De meeste activisten werden op Kreta vrijgelaten, maar Abukeshek en Avila werden naar Israël gebracht. Hun rechtszitting staat gepland voor zondag.

Beelden van de onderschepping van een van de schepen door Israël:

00:47 - Trump 'bestudeert' nieuw voorstel Iran

De Amerikaanse president Trump heeft gezegd het nieuwe Iraanse voorstel om de oorlog te beëindigen te gaan bestuderen, maar kan zich niet voorstellen "dat het acceptabel is", schrijft hij op zijn sociale platform Truth Social. Hij stelde ook dat Iran nog niet "de prijs heeft betaald voor wat het de mensheid en de wereld heeft aangedaan de voorbije 47 jaar".

Tegen journalisten zei de president dat hij de exacte tekst van het voorstel nog moet krijgen en dat hij er later op terug zal komen. Hij benadrukte dat er een mogelijkheid is dat de Verenigde Staten de luchtaanvallen op Iran zullen hervatten. Sinds drie weken is er een staakt-het-vuren.

Iran liet eerder op zaterdag weten dat het land klaar is voor zowel diplomatie als oorlog. "De Verenigde Staten moeten kiezen tussen de diplomatieke weg of het voortzetten van het conflict", verklaarde de Iraanse viceminister van Buitenlandse Zaken Kazem Gharibabadi. "Iran is, met het oog op het waarborgen van zijn nationale belangen en veiligheid, klaar voor beide opties."

Volgens Gharibabadi ligt "de bal nu in het kamp van de VS".

Over de inhoud van het nieuwe voorstel is nog niks bekend. Het zou gaan om een 14-puntenplan. Trump verwierp afgelopen week een ander Iraans voorstel.

12:34 - Zeven doden na nieuwe Israëlische aanvallen in Libanon

Bij Israëlische luchtaanvallen in het zuiden van Libanon zijn zeker zeven mensen gedood. Ook zijn er meerdere gewonden. Het Israëlische leger heeft opnieuw een evacuatiebevel uitgevaardigd voor meerdere dorpen in het gebied.

Officieel geldt er een staakt-het-vuren, maar in de praktijk zijn er dagelijks aanvallen van het Israëlische leger en Hezbollah. Israël zegt dat het de afgelopen 24 uur zo'n vijftig luchtaanvallen heeft uitgevoerd, naar eigen zeggen op doelen van Hezbollah. In de praktijk vallen er bij de aanvallen ook veel burgerslachtoffers.

Hezbollah zegt vandaag Israëlische troepen te hebben aangevallen in een van de dorpen in het zuiden van het land. Over doden of slachtoffers wordt door beide partijen niks gemeld.

Bezet gebied

Sinds maart van dit jaar zijn Israëlische troepen opnieuw Libanon binnengevallen en houden ze het zuiden van het land bezet. Israël heeft een zogenoemde gele lijn ingesteld, een vooruitgeschoven grens op zo'n acht kilometer van de door de VN vastgestelde Blauwe Lijn, die de officieuze grens tussen Israël en Libanon aangeeft. Die moet Israël respecteren, maar dat doet het dus niet. Geen enkele Libanees, ook niet degenen die in het gebied wonen, mag zich van Israël in dit deel van het land begeven. Inwoners die de lijn passeren lopen het risico te worden beschoten.

In het bezette gebied vernietigt Israël systematisch dorpen, ook tijdens het staakt-het-vuren. Ook wordt infrastructuur, openbare gebouwen en landbouwgrond vernield.

09:08 - 'Nobelprijswinnaar Mohammadi opgenomen'

Nobelprijswinnaar Narges Mohammadi is volgens haar stichting opgenomen in het ziekenhuis met ernstige hartklachten. De Iraanse mensenrechtenactivist zit al sinds december vast in Iran, medestanders waarschuwden eerder al dat dat haar gezondheid niet ten goede komt.

De stichting zegt gisteren te zijn ingelicht over de Mohammadi's overplaatsing van de gevangenis naar het ziekenhuis, na een "catastrofale verslechtering van haar gezondheid". Ze zou meermaals volledig buiten bewustzijn zijn geraakt door hartklachten. Onafhankelijke bevestiging daarvan is er niet. Mohammadi was eerder al eens geopereerd aan haar hart.

Mohammadi werd in december weer opgepakt na kritiek op het Iraanse regime. Ze werd veroordeeld tot een celstraf 7,5 jaar, nadat ze in 2016 ook al een jarenlange celstraf had gekregen wegens haar mensenrechtenactiviteiten. Ze kreeg in 2023 de Nobelprijs voor haar strijd voor vrouwenrechten en tegen de doodstraf.

08:24 - Luchtvaartmaatschappij VS failliet

De Amerikaanse luchtvaartmaatschappij Spirit Airlines is failliet, mede door de hoge brandstofkosten. De ondergang van Spirit is het grootste faillissement in de Amerikaanse luchtvaartsector in twee decennia.

De Amerikaanse prijsvechter verkeerde al langer in zwaar weer. In november van 2024 vroeg het al eens uitstel van betaling aan en ook in augustus vorig jaar moest het bedrijf al reorganiseren. Dat proces werd nu verstoord door de snel stijgende prijs van kerosine: Spirit had gerekend met een prijs van 50 cent per liter, maar dat is nu al meer dan het dubbele.

President Trump had zich nog ingezet om Spirit uit de brand te helpen, maar de voorwaarden voor een steunpakket werden gisteren door de raad van bestuur afgewezen. Trump had geopperd 500 miljoen dollar uit te trekken voor de redding van de maatschappij, tegen het advies van sommige adviseurs in. Zo zagen andere maatschappijen niets in plannen om de kwakkelende concurrent over te nemen. Daarop meldde het bedrijf al dat het vandaag alle activiteiten zou staken.

Door het failliet van Spirit gaan 17.000 banen verloren. Voor de passagiers helpen andere luchtvaartmaatschappijen met het omboeken van vluchten. Spirit was met 3,5 procent van de binnenlandse markt relatief een kleine speler, al waren de scherpe prijzen die het bedrijf bood wel richtinggevend voor de rest van de sector.

00:42 - VS trekt militairen terug uit Duitsland

De Verenigde Staten trekken 5000 Amerikaanse militairen terug uit Duitsland, maakt Pentagon bekend. Het is een reactie van de Amerikaanse president Trump na steeds fellere kritiek van de Duitse bondskanselier Merz op de rol van de Amerikanen bij de oorlog in het Midden-Oosten. De VS heeft sinds de Tweede Wereldoorlog altijd een grote troepenmacht in het land gehad, nu nog zo'n 35.000 manschappen.

Lees hier meer over het besluit:

14:27 - Iran stuurt nieuw vredesvoorstel naar VS via Pakistan

Iran heeft via bemiddelaar Pakistan een nieuw vredesvoorstel aan de Verenigde Staten gestuurd. Dat meldt het Iraanse staatspersbureau IRNA. De details van het voorstel zijn nog niet bekend.

Eerder deed het land al een voorstel, maar daar ging de VS niet mee akkoord.

13:28 - CNN: fors meer schade aan Amerikaanse bases in Midden-Oosten dan gedacht

De schade aan Amerikaanse militaire bases en apparatuur in het Midden-Oosten is vele malen groter dan eerder werd gedacht. Dat blijkt uit onderzoek van Amerikaanse media. Iran zou op zestien Amerikaanse militaire bases verdeeld over acht landen schade hebben aangericht, het grootste deel van de Amerikaanse posities in het Midden-Oosten, schrijft CNN.

Volgens bronnen voert Iran precisieaanvallen uit en maakt het land gebruik van geavanceerde technologie. Ook zou het land mogelijk gebruikmaken van een Chinese satelliet om doelen te vinden. Dit is de eerste keer dat een vijand van de VS toegang heeft tot hoge kwaliteit satellietbeelden, aldus CNN.

Iran voert aanvallen uit op militaire toestellen, bases en apparatuur. Zo zou een Boeing E-3 Sentry zijn geraakt. Een toestel, omgebouwd tot een luchtwaarschuwings- en controlesysteem dat ongeveer 500 miljoen Amerikaanse dollar kost. Het toestel gaf de VS veel zicht over de regio.

Kostbare doelen

Iran richt zich ook op communicatieapparatuur zoals radomes - grote bolvormige installaties die onmisbare communicatieapparatuur beschermen, zoals satellietschotels. In Camp Arifjan in Koeweit heeft Iran in de eerste maand van de oorlog op één na alle radomes vernietigd. Ook radarinstallaties, die moeilijk te vervangen zijn en cruciaal voor luchtafweer zijn, zijn een doelwit. Volgens een bron van CNN zijn deze installaties de meest kosteneffectieve doelen voor Iran. "Onze radarinstallaties zijn onze kostbaarste en zeldzaamste middelen in de regio."

Amerikaanse functionarissen zeggen dat de totale kosten van de oorlog in Iran voor de VS fors hoger liggen dan voorheen werd gedacht. Afgelopen woensdag zei een bron bij het Pentagon dat de kosten oplopen tot 25 miljard dollar. Maar daarbij werd volgens de bronnen niet volledig rekening gehouden met beschadigde militaire installaties, apparatuur of toestellen. De kosten lijken eerder op te lopen tot 50 miljard dollar, schrijft CBS.

06:50 - Witte Huis voelt zich niet gehouden aan deadline Congres

Het Witte Huis voelt zich niet gehouden aan een deadline om officieel toestemming te vragen aan het Congres voor de oorlog in Iran. Omdat er momenteel een staakt-het-vuren is, geldt de officiële deadline van zestig dagen niet, is de redenering.

De bevoegdheid om een oorlog te starten is volgens de grondwet voorbehouden aan het Congres. Wel mag de president in geval van nood gevechten starten, zolang hij daar maar binnen zestig dagen toestemming voor vraagt van de volksvertegenwoordiging. Die deadline verliep vannacht.

Minister van Defensie Hegseth vertelde gisteren bij een hoorzitting in het Congres dat dat nu volgens de regering-Trump niet nodig is. "Er is momenteel een staakt-het-vuren, dus volgens ons wordt het aftellen dan gestaakt." Trump kondigde 7 april aan geen nieuwe aanvallen meer te zullen uitvoeren. Sindsdien heeft hij wel al meermaals gedreigd het geweld zwaarder dan ooit te hervatten,

De Democraten in het Congres gaan dan ook niet mee in de redenering. "Dit argument heb ik nog nooit eerder gehoord", zei Senator Tim Kaine. Hij zag "totaal geen juridische onderbouwing hiervoor" en waarschuwde dat het land niet zit te wachten op een constitutionele crisis naast de militaire en economische onrust.

04:01 - 'Israël stuurde geavanceerde laser naar de Verenigde Arabische Emiraten'

Israël stuurde geavanceerde wapensystemen naar de Verenigde Arabische Emiraten om het land te helpen zichzelf te verdedigen tegen Iraanse aanvallen. Dat schrijft de Financial Times, die zich baseert op anonieme bronnen.

Een van de wapens is een geavanceerde laser, het defensiesysteem Iron Beam, waarmee raketten en drones kunnen worden uitgeschakeld. De laser werd eerder dit jaar door Israël ingezet ter verdediging tegen projectielen van Hezbollah vanuit Libanon. Ook stuurde Israël een lichtgewicht bewakingssysteem genaamd Spectro. Daarmee kon de VAE inkomende drones tot op 20 kilometer afstand detecteren.

Volgens de krant is de Israëlische hulp een van de eerste voorbeelden van grootschalige defensiesamenwerking tussen de landen. Die hebben sinds 2020 weer diplomatieke banden.

Beide systemen maken deel uit van het luchtafweersysteem Iron Dome. Een Iron Dome luchtafweersysteem werd eerder al naar de Golfstaat gestuurd, samen met tientallen militairen om het te bedienen. Daarnaast zouden ook inlichtingen zijn geleverd over Iraanse voorbereidingen voor aanvallen.

22:32 - Luchtafweer Iran geactiveerd wegens drones boven Teheran

Op meerdere plekken in de Iraanse hoofdstad Teheran is het luchtafweer gehoord, melden Iraanse staatsmedia. Volgens persbureau Tasnim zijn kleine en surveillancedrones boven de stad opgespoord en uit de lucht gehaald.

19:54 - Israëlische militair gedood na droneaanval in Zuid-Libanon

Bij een droneaanval in het zuiden van Libanon is een 19-jarige Israëlische militair omgekomen. Een andere militair raakte gewond bij het incident, schrijven Israëlische media.

Eerder vandaag raakten bij een andere droneaanval in Noord-Israël twaalf Israëlische militairen gewond. Een militair vrachtvoertuig werd daarbij geraakt en vloog in brand.

Sinds het begin van de oorlog in Libanon eind februari zijn zestien Israëlische militairen omgekomen.

17:15 - Khamenei: Iran geeft nucleaire en ballistische raketprogramma niet op

Iran zal zijn nucleaire en ballistische raketprogramma niet opgeven. Dat zegt ayatollah Khamenei in een schriftelijke boodschap die op de Iraanse staatstelevisie werd voorgelezen ter ere van de Nationale Perzische Golfdag. Op deze dag wordt gevierd dat de Portugezen als koloniale machthebbers uit de Straat van Hormuz werden verdreven.

Volgens de opperste leider beschouwen Iraniërs de nucleaire en raketcapaciteiten van het land als "hun collectief erfgoed". "Zij zullen die net zo trouw bewaken als de wateren, het land en het luchtruim van Iran", aldus Khamenei.

Khamenei zei verder dat de Amerikanen niets te zoeken hebben in de Perzische Golf. De Verenigde Staten blokkeren de Straat van Hormuz om druk uit te oefenen op Iran. Volgens de ayatollah zal Iran de Golfregio weer onder controle krijgen en een einde maken aan "het misbruik van de waterweg door de vijand".

Sinds eind februari is Khamenei niet meer in het openbaar verschenen, naar verluidt omdat hij gewond was geraakt bij de Amerikaanse en Israëlische aanval die het leven kostte aan zijn 86-jarige vader, de vorige opperste leider.

15:59 - Twaalf Israëlische militairen gewond na droneaanval op Noord-Israël

Twaalf Israëlische militairen zijn bij een droneaanval in Noord-Israël gewond geraakt. De drone zou door Hezbollah zijn afgevuurd en trof een militair vrachtvoertuig in de buurt van plaats Shomera, schrijven Israëlische media.

Het M5548-toestel wordt door het Israëlische leger gebruikt voor het transport van artilleriegranaten. Volgens Israëlische media explodeerden meerdere artilleriegranaten in het gebied.

Het Israëlische leger onderzoekt of het voertuig werd aangevallen door een glasvezeldrone. Zo'n toestel heeft geen elektronische verbinding nodig en is daardoor bestand tegen stoorzenders. Glasvezeldrones worden ook in de oorlog in Oekraïne ingezet.

15:15 - Benzineprijs voor het eerst boven 2,60 euro

De adviesprijs voor benzine heeft een nieuw record bereikt: 2,60 euro per liter. Dat heeft te maken met de olieprijs, die vanochtend ook opnieuw flink steeg.

De prijs voor een liter diesel ligt nu op 2,58 euro per liter. Ook dat is meer dan gisteren, maar van een record is geen sprake. Drie weken geleden was de dieselprijs 2,82 euro per liter.

Consumentencollectief United Consumers berekent de prijs op basis van de adviesprijzen van de vijf grootste oliemaatschappijen in Nederland. Die prijzen gelden doorgaans alleen langs de snelweg. Tankstations op andere locaties zijn vaak goedkoper.

11:02 - 'Legertop brieft Trump over militaire acties tegen Iran'

De Amerikaanse president Donald Trump krijgt vandaag een briefing van de leider van Central Command over mogelijke nieuwe militaire acties in Iran, meldt nieuwssite Axios op basis van bronnen. Het Amerikaanse legercommando in de regio zou een "korte en krachtige" golf van aanvallen op Iran hebben voorbereid. Bij die aanvallen zou de Iraanse infrastructuur ook doelwit zijn, waar Trump eerder al mee dreigde.

Volgens experts in internationaal recht kunnen zulke aanvallen neerkomen op oorlogsmisdaden. In de internationale afspraken uit 1949 over humanitair gedrag in oorlog is vastgelegd dat aanvallen op voor burgers essentiële voorzieningen verboden zijn.

10:21 - Israëlische aanvallen in Zuid-Libanon weer hervat

Israël heeft de aanvallen in het zuiden van Libanon weer hervat, meldt Al Jazeera. Volgens een correspondent ter plaatse voert Israël de aanvallen uit zowel vanaf de grond als vanuit de lucht. Een drone trof de stad Srifa en ook Toul werd gebombardeerd.

Tegelijkertijd zijn er berichten over tegenaanvallen. Het Israëlische leger meldt dat een drone is neergehaald door Hezbollah in het zuiden van Libanon. Ook zou een Israëlisch pantservoertuig op de grond zijn beschoten.

08:28 - KLM verwacht 2,4 miljard dollar extra brandstofkosten

Air France-KLM verwacht dit jaar 2,4 miljard dollar extra kwijt te zijn aan brandstof door de oorlog in het Midden-Oosten. De totale brandstofkosten lopen in 2026 naar verwachting op tot 9,3 miljard dollar. Bij de presentatie van de cijfers wees topman Ben Smith erop dat er als reactie op de kerosineprijzen andere kostenbesparingen doorgevoerd moeten worden, zoals een vacaturestop.

De grote klap van de hogere energieprijzen moet volgens de topman nog komen, omdat de kerosineprijzen met vertraging doorwerken.

In het eerste kwartaal ging Air France-KLM er nog wat op vooruit, omdat het bedrijf profiteerde van de hogere ticketprijzen door de oorlog. Doordat duizenden vluchten uitvielen toen de Golfstaten hun luchtruim sloten, steeg de vraag naar tickets enorm en waren mensen bereid veel meer te betalen voor een ticket om thuis te komen. Vooral vluchten van en naar Azië werden een stuk duurder.

Toch heeft de oorlog vooralsnog weinig impact op het reisgedrag van mensen. Het aantal vroegboekingen voor Air France, KLM en budgetdochter Transavia verschilde in april nauwelijks van vorig jaar.

08:06 - Trump dreigt met minder Amerikaanse troepen in Duitsland na conflict met Merz

De Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd het aantal Amerikaanse troepen in Duitsland te verminderen. Dat deed hij na een meningsverschil met de Duitse bondskanselier Friedrich Merz over de oorlog tussen de VS en Israël met Iran.

Merz had eerder deze week gezegd dat de VS "vernederd" wordt door de Iraanse leiding en had kritiek geuit op het gebrek aan strategie vanuit Washington. Merz zei dat zijn relatie met Trump "nog altijd goed" is, maar dat hij vanaf het begin twijfels heeft over de oorlog in Iran.

Trump uitte op zijn beurt weer kritiek over het gebrek aan steun van de NAVO-bondgenoten. "De Verenigde Staten bestuderen en evalueren een mogelijke vermindering van troepen in Duitsland. Binnenkort wordt daarover een besluit genomen", schrijft Trump nu op sociale media. De VS hebben sinds de Tweede Wereldoorlog meerdere grote militaire bases in Duitsland, met tegenwoordig in totaal zo'n 35.000 manschappen.

Trump spaarde ook Merz niet, door te zeggen dat hij "niet weet waar hij het over heeft". De president voegde eraan toe dat het geen verrassing is dat het economisch niet goed gaat met Duitsland.

07:41 - Inflatie loopt verder op door oorlog

Het dagelijks leven in Nederland is afgelopen maand 2,8 procent duurder geworden dan een jaar eerder, meldt het CBS. De prijs voor energie, vooral voor tanken, maakt het leven voor veel Nederlanders duurder. Wie niet op benzine of diesel rijdt en wie geen auto heeft, merkt mogelijk een stuk minder van de prijsstijgingen.

Ondanks het staakt-het-vuren tussen de Verenigde Staten/Israël en Iran varen er nog amper olietankers uit de Perzische Golf. Daardoor loopt de olieprijs hard op. Daarnaast is de verwachting dat ook de prijzen voor voeding, verpakkingen en vakantievluchten ook zullen stijgen door de onrust.

Het is de verwachting dat de prijsstijgingen maandenlang zullen aanhouden.

07:07 - Olieprijs weer omhoog na vastgelopen gesprekken Iran en VS

De olieprijs is vanochtend opnieuw flink gestegen. Een vat Brent-olie kost inmiddels meer dan 125 dollar. De vastgelopen gesprekken tussen de VS en Iran leiden tot veel onzekerheid over een mogelijke opening van de Straat van Hormuz. Voor het uitbreken van de oorlog in februari lag de prijs voor een vat Brent-olie nog rond 70 dollar.

06:46 - VS wil internationale coalitie vormen voor vrije doorvaart Straat van Hormuz

De Verenigde Staten willen een internationale coalitie vormen om de scheepvaart in de Straat van Hormuz weer op gang te krijgen. Dat meldt Reuters op basis van interne documenten bij het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken. De regering-Trump zoekt daarvoor steun van andere landen.

Buitenlandminister Marco Rubio gaf groen licht voor de zogeheten Maritime Freedom Construct (MFC). Het MFC wordt omschreven als een gezamenlijk initiatief van het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken en het Pentagon en zou een eerste stap zijn naar maritieme veiligheid voor het Midden-Oosten na de oorlog.

In het document staat dat de Amerikaanse ambassades het aanbod voor 1 mei moeten overbrengen aan partnerlanden. Deelnemen kan volgens het document via diplomatie, het delen van informatie, handhaving van sancties, maritieme aanwezigheid of andere vormen van steun. "Wij verwelkomen alle niveaus van betrokkenheid", staat in het document.

03:49 - 'VS wil hypersonische raketten naar Midden-Oosten sturen'

Het gevechtscommando van de VS dat verantwoordelijk is voor militaire operaties in het Midden-Oosten heeft het Pentagon verzocht om hypersonische Dark Eagle-raketten naar het Midden Oosten te sturen, meldt persbureau Bloomberg op basis van een anonieme hoge bron bij Defensie. Als die zouden worden gebruikt, is dat de eerste keer dat de VS de raketten in zou zetten.

Rusland en China hebben hun eigen versies al eerder ingezet, maar de VS liep tot nu toe achter in de ontwikkeling. Een hypersonische raket vliegt met snelheden van meer dan 6000 kilometer per uur. Daarom is die moeilijk te onderscheppen door luchtafweersystemen.

16:02 - Voedselwaakhond: ruim miljoen Libanezen krijgen te maken met acute voedselonzekerheid door escalatie oorlog

Een kwart van de Libanese bevolking zal te maken krijgen met acute voedselonzekerheid door de verdere escalatie van de oorlog, schrijft VN-voedselwaakhond IPC in een analyse. Volgens de organisatie zullen dit jaar 1,24 miljoen mensen moeite hebben om aan hun basisvoedselbehoeften te voldoen.

De verslechterde situatie heeft volgens het IPC meerdere oorzaken. Zo is de landbouw in Libanon zwaar getroffen door de oorlog tussen Israël en Hezbollah. Boerenfamilies zijn ontheemd en landbouwgrond is ernstig beschadigd waardoor er geen gewassen kunnen groeien. De sector moet volgens het IPC nog herstellen van de laatste oorlog in 2024.

De voedselwaakhond noemt daarnaast de verstoorde internationale handel als gevolg van de blokkade van de Straat van Hormuz en de toenemende inflatie als oorzaken.

In de analyse wordt benadrukt dat de levering van humanitaire hulp een toename van de voedselcrisis kan voorkomen.

12:00 - Dit gebeurde er de afgelopen uren:

• Er is op een website wereldwijd meer dan 2 miljard dollar ingezet in weddenschappen over de oorlog in Iran.
• President Trump heeft tegen medewerkers gezegd dat zij rekening moeten houden met een langdurige blokkade van de Straat van Hormuz. Dat meldde The Wall Street Journal gisteravond. De VS wil zo de Iraanse economie ontwrichten.
• Afgelopen nacht zijn er vijf mensen gedood bij Israëlische luchtaanvallen in Zuid-Libanon. Terwijl het staakt-het-vuren verlengd is, vinden er nog steeds elke dag aanvallen plaats.

10:59 - VN: zeker 21 mensen geëxecuteerd door regime Iran, duizenden opgepakt

Sinds eind februari zijn zeker 21 personen door het Iraanse regime geëxecuteerd. Duizenden anderen zijn gearresteerd. Dat meldt de VN-commissaris voor de mensenrechten Türk vandaag.

Türk schrijft in de verklaring dat de executies verband houden met de protesten van januari, verdenkingen van spionage en lidmaatschap van oppositiegroepen. De VN-commissaris schat dat meer dan 4000 mensen zijn gearresteerd op basis van verdenkingen van het bedreigen van de nationale veiligheid.

"Ik roep de autoriteiten op om alle verdere executies te staken, de doodstraf een halt toe te roepen, een eerlijk proces en een behoorlijke rechtsgang volledig te garanderen, en degenen die willekeurig zijn vastgehouden onmiddellijk vrij te laten", zegt Türk.

10:07 - Meer dan 2 miljard dollar ingezet in weddenschappen over oorlog Iran

Er is wereldwijd meer dan 2 miljard dollar ingezet in weddenschappen over de oorlog in Iran op het online gokplatform Polymarket. Dat blijkt uit een analyse van de Amerikaanse nieuwszender NBC News.

Op Polymarket kunnen gebruikers met crypto inzetten op allerlei gebeurtenissen. De website is populair, maar ook omstreden, omdat er steeds vaker verdachte weddenschappen plaatsvinden. In Nederland is Polymarket verboden. De website is wel te zien, maar je kunt vanuit Nederland geen weddenschappen aangaan.

Op de website is te zien dat op een weddenschap over een verlenging van het staakt-het-vuren tussen Iran en de VS al meer dan 100 miljoen dollar is ingezet.

08:27 - Japans schip vaart door Straat van Hormuz

Een Japans schip is vandaag door de Straat van Hormuz gevaren richting Japan. Dat bevestigt het Japanse ministerie van Buitenlandse Zaken op X. Drie Japanse bemanningsleden zijn aan boord van het schip dat in de Perzische Golf lag.

Het ministerie noemt de ontwikkeling "positief" en schrijft van plan te zijn "om bij Iran te blijven aandringen op een vrije en veilige doorvaart door de Straat van Hormuz voor de overige Japanse schepen, evenals schepen uit andere landen".

Sinds de blokkade van de belangrijke zeestraat door zowel Iran als de VS worden schepen slechts mondjesmaat doorgelaten. Gisteren voer er wel een Russisch superjacht door de zeestraat.

04:22 - 'Trump wil Iran langdurig blokkeren'

Volgens The Wall Street Journal heeft Trump tegen medewerkers gezegd rekening te houden met een langdurige blokkade van de Straat van Hormuz. Op die manier zou de VS de staatskas van het Iraanse regime willen aanvallen en de economie willen ontwrichten, om Teheran zo te dwingen de nucleaire ambities op te geven. Andere opties, zoals terugtrekking uit het conflict of het hervatten van bombardementen, ziet Trump volgens de krant als te risicovol.

Twee weken geleden werd een Amerikaanse blokkade van de Straat van Hormuz ingesteld, wat zoveel betekent dat elk schip dat van of naar een Iraanse haven vaart, kan worden tegengehouden. Gisteren werd nog een containerschip doorzocht door het Amerikaanse leger.

03:21 - Iraanse deelname aan WK blijft onzeker

Bestuurders van de Iraanse voetbalbond ontbraken gisteravond door visumproblemen bij een bijeenkomst van de Aziatische voetbalbond (AFC) in het Canadese Vancouver, in aanloop naar het WK voetbal 2026. Dat meldt The Athletic. Daarmee blijft een vraagteken staan achter de deelname van Iran aan het toernooi, dat deze zomer wordt gehouden in de VS, Canada en Mexico.

In december had de Iraanse delegatie bij de WK-loting in de VS, dus voor het begin van de Amerikaanse aanvallen in het land, al moeite met het verkrijgen van visa. De afgelopen weken lobbyde Iran tevergeefs bij de FIFA om zijn groepswedstrijden naar Mexico te verplaatsen.

De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio verzekerde eerder dat het Iraanse team wordt toegelaten. "Het probleem zijn niet zozeer hun atleten, maar de mensen die ze mee willen nemen en banden hebben met de Revolutionaire Garde."

Of de Iraanse delegatie donderdag wel van de partij is bij het FIFA-congres in Vancouver, een bijeenkomst voor alle 211 FIFA-leden, is onduidelijk.

03:01 - Benzineprijzen VS naar hoogste niveau sinds begin oorlog

De gemiddelde benzineprijs in de VS is gisteren gestegen naar 4,18 dollar per gallon, meldt de Amerikaanse automobilistenclub AAA, vergelijkbaar met de ANWB. Dat is het hoogste niveau in vier jaar tijd en een stijging van 40 procent ten opzichte van het begin van de oorlog.

Ook de prijs van ruwe olie stijgt door. Een vat Brent-olie, de wereldwijde graadmeter voor olie, kost nu zo'n 110 dollar. De afgelopen week steeg deze al met bijna 15 dollar. Voor het begin van de oorlog eind februari kostte een vat nog zo'n 70 dollar.

02:01 - Wereldbank: energieprijzen stijgen minimaal met 24 procent

De energieprijzen zullen dit jaar naar verwachting met 24 procent stijgen, voorspelt de Wereldbank. Dat is de hoogste stijging sinds de grootschalige Russische inval in Oekraïne vier jaar geleden begon.

De berekening van de Wereldbank is gebaseerd op een einde van de oorlog in mei. Als de vijandelijkheden escaleren kan de stijging nog groter uitvallen. De vredesonderhandelingen tussen de VS en Iran zitten muurvast. Amerika verlengde het staakt-het-vuren vorige week eenzijdig.

Trump zou niet tevreden zijn geweest met het meest recente Iraanse voorstel om de oorlog te beëindigen en de grotendeels afgesloten Straat van Hormuz, waar normaal 20 procent van de wereldwijde oliehandel doorheen vaart, te heropenen.

01:54 - Vijf doden na Israëlische bombardementen in Zuid-Libanon

Volgens het Libanese ministerie van Volksgezondheid zijn bij twee opeenvolgende Israëlische luchtaanvallen op een gebouw in de stad Majdal Zoun vijf mensen gedood. Onder de doden zouden drie hulpverleners zijn. Israël heeft nog niet gereageerd.

De Libanese premier Salam heeft de Israëlische aanvallen in Majdal Zoun in scherpe bewoordingen veroordeeld. Hij spreekt van een oorlogsmisdaad en "een flagrante schending" van het internationaal recht. Tegelijkertijd beweert Hezbollah een reeks aanvallen te hebben uitgevoerd op het Israëlische leger in het zuiden van Libanon. Daarbij zouden onder meer drones, een tank en bulldozers zijn aangevallen.

Eerder op de dag zei het Israëlische leger een groot tunnelnetwerk van Hezbollah te hebben gevonden en vernietigd. De tunnels zouden een totale lengte hebben van 2 kilometer Volgens het Israëlische leger is meer dan 450 ton explosieven gebruikt om het stelsel op te blazen.

Sinds Israël op 2 maart begon aan een grootschalige lucht- en grondoperatie in het zuiden van Libanon zijn meer dan 2500 mensen omgekomen. De VS bemiddelde vorige week nog in een verlenging van het staakt-het-vuren, desondanks blijven Israël en Hezbollah elkaar over en weer aanvallen.

19:04 - Amerikaanse militairen doorzoeken containerschip op Arabische Zee

Amerikaanse mariniers zijn per helikopter aan boord van een containerschip op de Arabische Zee gegaan. De legertop stelt in een verklaring dat het schip mogelijk van plan was naar een Iraanse haven te varen. "Amerikaanse troepen hebben het vaartuig vrijgelaten na een doorzoeking", zegt het leger in een verklaring. Er zou zijn bevestigd dat het schip niet op weg was naar een Iraanse haven.

Openbare reisdata bevestigen dat de Blue Star III, het schip waar het volgens de VS om gaat, ten zuiden van de Iraans-Pakistaan grens vaart. Het schip vaart onder de vlag van de Comoren en is ruim 90 meter lang en 15 meter breed. Het zou op weg zijn naar Oman.

De VS heeft een blokkade ingesteld tegen alle Iraanse havens. Sindsdien zijn volgens het leger 39 schepen weggestuurd. Iran noemt de blokkade illegaal en eist dat Washington de maatregel intrekt. President Trump is dat vooralsnog niet van plan.

Het Amerikaanse leger heeft deze propagandabeelden van de entering gedeeld op sociale media:

12:55 - Israël geeft evacuatiebevel voor zestien plaatsen in Zuid-Libanon

Het Israëlische leger heeft een evacuatiebevel gegeven voor zestien plaatsen in het zuiden van Libanon. Israël wil doelen aanvallen in het gebied omdat Hezbollah zich niet aan het bestand zou houden. Inwoners wordt opgedragen om naar het noorden te gaan, richting Sidon.

Eerder vandaag waren er in Zuid-Libanon ook al Israëlische aanvallen, schrijft het Libanese staatspersbureau NNA. In Majdal Zoun zijn twee mensen gewond geraakt na een droneaanval. Ook in Tyrus, Bint Jbeil en Zoutar al-Sharqiya waren er aanvallen. Of daar slachtoffers zijn gevallen is niet gemeld.

11:38 - Meerdere mensen opgepakt in Iran om spionage

In Iran zijn meerdere mensen opgepakt voor spionage met Starlink-apparatuur, schrijf nieuwszender Al Jazeera op basis van Iraanse media. Ze zouden gevoelige informatie en beeldmateriaal hebben verstuurd naar buitenlandse inlichtingendiensten.

De verdachten zijn opgepakt in een appartement in de hoofdstad Teheran. Die woning is gebruikt als "uitvalbasis voor spionageactiviteiten", schrijft Al Jazeera. Ook zouden de verdachten geavanceerdere communicatieapparatuur hebben gebruikt om met de buitenwereld te communiceren. De nieuwszender meldt niet om hoeveel personen het gaat.

Ook in de zuidelijke plaats Sarvestan is iemand aangehouden op verdenking van spionage. Volgens de autoriteiten heeft de verdachte samengewerkt met "vijandige netwerken door berichten, afbeeldingen en video's te versturen vanaf belangrijke en gevoelige locaties".

08:40 - 'Trump niet tevreden over Iraans vredesvoorstel'

De Amerikaanse president Trump lijkt niet open te staan voor het Iraanse vredesvoorstel om de oorlog te beëindigen, schrijft persbureau Reuters op basis van een anonieme Amerikaanse functionaris.

De Iraniërs stellen voor om eerst de blokkade van de Straat van Hormuz op te heffen en de gevechtshandelingen te beëindigen. Onderhandelingen over het Iraanse kernprogramma moeten dan in een later stadium plaatsvinden, na afloop van de oorlog.

Dat laatste ziet Trump niet zitten, hij wil volgens de functionaris die kwestie vanaf het begin van de onderhandelingen bespreken.

20:01 - VS bespreekt nieuw vredesvoorstel Iraniërs

Het Witte Huis is het nieuwe vredesvoorstel aan het bespreken dat Iran de Verenigde Staten heeft gedaan. Dat zegt woordvoerder Leavitt.

Vannacht lekte via de Amerikaanse nieuwssite Axios uit dat de insteek van de Iraniërs zou zijn om eerst de blokkade van de Straat van Hormuz door beide partijen op te heffen. Ook moet er een einde komen aan de gevechtshandelingen. In een later stadium zou Iran dan bereid zijn te onderhandelen over het nucleaire programma. Door de gesprekken daarover even in de ijskast te zetten, denken de Iraniërs sneller een akkoord te kunnen bereiken over de rest.

Het is de vraag of president Trump daar iets van wil weten. Hij heeft steeds benadrukt dat Teheran nooit over een atoombom mag beschikken en wil daarom al het uranium uit het land halen.

19:17 - Israëlische aanvallen op Bekavallei in oosten Libanon

Het Israëlische leger heeft luchtaanvallen uitgevoerd op de Bekavallei in het oosten van Libanon. Die streek ligt relatief ver af van het 'gele lijn-gebied' dat Israël in het zuiden van Libanon bezet houdt. Het is de eerste keer dat de Bekavallei onder vuur ligt sinds het ingaan van het bestand tussen Israël en Libanon, twee weken geleden.

Een woordvoerder van het Israëlische leger stelt dat de aanvallen zich richten op infrastructuur van Hezbollah in het gebied. Volgens persbureau Reuters zijn er inslagen geweest rond de plaats Nabi Chit, in de buurt van de grens met Syrië. Er zijn nog geen berichten over slachtoffers.

In het zuiden van het land vielen vandaag wel drie gewonden bij Israëlische luchtaanvallen, meldt het Libanese staatspersbureau.

Hezbollah voert ook nog aanvallen uit op het noorden van Israël en op Israëlische troepen in Zuid-Libanon. Zo was er vandaag een droneaanval op een Israëlische tank, waarbij volgens het Israëlische leger geen gewonden vielen.

16:19 - Araghchi spreekt met Poetin in Sint-Petersburg

De Iraanse buitenlandminister Araghchi heeft in Sint-Petersburg een ontmoeting gehad met de Russische president Poetin.

Poetin benadrukte na afloop dat Rusland "alles zal doen dat in het belang is van Iran" en de andere landen in de regio. Hij zei te hopen dat het Iraanse volk deze "moeilijke periode" weet door te komen en dat er snel vrede komt, schrijft het Russische staatspersbureau RIA.

"Vorige week heb ik bericht gekregen van de hoogste leider van Iran. Ik wil je vragen om mijn grote dank over te brengen en te bevestigen dat Rusland, net als Iran, de strategische relatie wil voortzetten", zei Poetin tegen Araghchi. De buitenlandminister bedankte Poetin op zijn beurt voor de Russische steun.

Moskou heeft aangeboden om te bemiddelen in de oorlog met de VS en Israël, en meermaals gezegd dat het Iraanse verrijkte uranium wel in Rusland opgeslagen kan worden om de angel uit het conflict te halen.

03:49 - Welkom

We gaan verder in dit nieuwe liveblog. Het liveblog van de afgelopen week teruglezen? Dat kan hier.