In het museum van vliegveld Seppe is vrijdagmiddag een bijzondere aanwinst gepresenteerd: een nagebouwd fotoverkenningsvliegtuig uit de Tweede Wereldoorlog. Achter het toestel en de piloot zitten een dramatisch verhaal. "Dit was mijn oom", zegt een nabestaande. 

Het verhaal begon heel klein, met een mysterieus stukje metaal, in de buurt van Bergen op Zoom. En een wandelaar die het zag glinsteren. Dat was Guido. 

Hij raapte het op, veegde het schoon en zag een cijfercode. Het was een stukje van een Spitfire. Het iconische Britse gevechtsvliegtuig uit de Tweede Wereldoorlog. 

Hij vond meer stukjes, waaronder een verroest blokje met buisjes. "Dit was voor de zuurstoftanks. Een normale Spitfire heeft er eentje maar hier zaten er drie aan." Het raadsel groeide.

Toen hij ook een stukje met blauwe verf kwam het antwoord. Dit was een fotoverkenner. Eentje die heel hoog en langdurig vloog, vandaar de extra zuurstof aan boord. 

"De Britten maakten twintig miljoen luchtfoto's in de Tweede Wereldoorlog. Dat was voor de planning, om te zien wat de effecten waren van bombardementen en om de vijand beter te bestrijden", zegt Guido. 

Die foto's werden gemaakt door speciale Spitfires. Zonder wapens. En blauw, om minder op te vallen in de lucht. "In Nederland en de omringende wateren zijn er zo'n dertig gecrasht." 

Eentje stortte neer bij Bergen op Zoom en was uit elkaar gespat in duizenden stukjes. Guido vond in archieven meer antwoorden: het was de AA804. Van piloot Charles Hall. 

Parachute
Hall vloog op 28 december 1941 naar Düsseldorf en Essen. Daar moest hij de schade fotograferen van Britse bombardementen een dag eerder.

Op de terugweg kreeg hij motorstoring. Hall sprong met zijn parachute. Op Brabantse bodem pakten de Duitsers hem. Zijn toestel crashte bij Bergen op Zoom. En Hall belandde in de beruchte strafgevangenis Stalag Luft III, in het oosten van Duitsland samen met vele andere krijgsgevangen. 

Tunnel
In de loop van de lange oorlogsjaren groeven de gevangen Britse militairen stiekem een tunnel en 80 van hen ontsnapten. Ook Hall ontkwam in deze vlucht die de geschiedenis in ging als 'The Great Escape'. 73 Britten werden gepakt en 50 van hen werden op bevel van Hitler doodgeschoten. Ook Hall stierf.

Toen Guido dit ontdekte wist hij niet wat hij zag. "Er was een link met de Great Escape." Het verhaal is wereldberoemd dankzij een legendarische Hollywoodfilm. 

Guido kreeg contact met de nabestaanden van Hall. Het was nichtje Diana Ader. "Mijn familie wist heel weinig. Dit werd een fantastische ontdekkingsreis in het leven van mijn oom", zegt Diana Ader. 

Boordkanonnen
Guido vertelde zijn verhaal in Bergen op Zoom. Hij raakte aan de praat met decorbouwers van het Groot Arsenaal. Die hadden voor de viering van 80 jaar bevrijding een Spitfire nagebouwd maar wisten niet of ze hem konden bewaren. "Slopen zou zonde zijn", zegt decorbouwer Wim Doomen. 

En zo ontstond het idee om hem om te bouwen tot fotoverkenner. 

"We sloopten alle wapens er af en deden er een frame in, voor de stevigheid", legt Doomen uit. Om klinknagels na te bootsen werden duizenden spliterwten gebruikt. Doomen noemde het toestel daarna zijn 'Splitfire'. 

Ze plakten ook een originele teruggevonden Britse klinknagel in het toestel. En er kwamen raampjes in, voor de fototoestellen. 

Dichtregels
Daarna verhuisde de Spitfire naar het Museum van Seppe. De Spitfire hangt daar in de museumhangar en is vrijdagmiddag officieel onthuld. Onder grote belangstelling van de vele vrijwilligers die het mogelijk maakten, hun trotse voorzitter en Erfgoed Brabant-directeur Patrick Timmermans die er een documentaire over maakte. 

De wethouder van Halderberge die benadrukte dat 'dit aanzet tot een gesprek over offers die anderen hebben gebracht'.

Indrukwekkende woorden waren er van Diana Ader, nicht van Charles Hall. Ze sprak de plechtige dichtregels: we will remember them. In de hele hangar werden die massaal nagezegd.