Zie je dit insect? Sla het niet dood, waarschuwt Frans Kapteijns
Boswachter Frans Kapteijns deelt wekelijks zijn kennis van de natuur. Iedereen kan vragen insturen via [email protected]. Dit keer besteedt Frans onder meer aandacht aan een insect op de tuintafel, veel te veel vuurwantsen, de eerste solitaire bijen bezoeken insectenhotels en een macro-opname van een bijzonder spoor. Deel een van deze Stuifmail is zaterdag al gepubliceerd.
Welk insect loopt op mijn tuintafel?
Marianne Wijten zag op de tuintafel een insect lopen. Ze vraagt zich af welk insect daar rondliep. Op de foto staat een bruin langwerpig insect. Daarnaast heeft het de vorm van een wants. Dus hebben we hier te maken met een bladpootrandwants, ook wel bladpootwants genoemd. Als je heel goed kijkt, zie je aan de achterste scheen (het onderbeen) van de achterpoten een duidelijke, platte verbreding die sterk doet denken aan een blaadje. Daarom de naam bladpootwants of bladpootrandwants. Deze wantsen doen verder niets. Sla ze niet dood, want dan heb je dagenlang stank in huis. Laat ze dus rustig een plekje zoeken. Als ze in huis komen, zet ze dan meteen buiten.
Dat mensen ze ook in huizen tegenkomen, kan kloppen want bladpootrandwantsen zijn invasieve soorten die onze winters te koud vinden. Dus zoeken ze net zoals sommige lieveheersbeestjes, zoals het tweestippig lieveheersbeestje op de foto hierboven, warme oorden op. Dat zijn vaak onze huizen. Bij mij thuis heb ik er al ettelijke buitengezet. Overigens gaan ze zelf ook op weg naar buiten. In het voorjaar gaan ze op zoek naar voedsel, dat zijn de sappen van jonge dennenappels.
Veel vuurwantsen in de kleine voortuin, wat doe je er aan?
Martie stuurde mij een bericht dat hij heel veel vuurwantsen heeft in zijn kleine voortuin. Hij vraagt zich af of hij daar vanaf kan komen. Bij veel vuurwantsen lijkt er inderdaad sprake van een plaag, maar dat is toch niet helemaal het geval. Voor de mensen die niet weten wat vuurwantsen zijn, even een kleine uitleg. Het zijn wantsen, maar vaak zien mensen ze aan voor rode kevers. Dit klopt echter niet, vuurwantsen zijn wantsen en zij hebben die naam gekregen vanwege de kleur natuurlijk maar ook vanwege de mooie maskerpatronen.
Dat ze met velen zijn, heeft ermee te maken dat naast de volwassen wantsen ook de larven van deze diertjes in allerlei stadia erbij zijn. Toch hoef je ze niet weg te jagen. Misschien moet je ze eerder behouden, want zij zijn geen plaag en richten geen schade aan. Op het menu van de vuurwantsen staan dode insecten en andere geleedpotigen, zaden van lindebomen en kaasjeskruid. Vind je het toch teveel, die prachtige vuurwantsen, dan bij deze een paar tips:
- De meest effectieve tip: veeg ze op met een stoffer en blik en breng ze naar een plek waar ze niet storen.
- Meng 100 milliliter vloeibaar afwasmiddel met vier liter water in een spuitfles. Spuit dit mengsel direct op de wantsen. Dat laatste is zeker nodig, anders gaan die vuurwantsen niet dood. Pas wel op en dood niet de andere insecten!
- Zorg dat er geen zaden zijn die op hun menu staan. Dat zijn dus zaden van de lindeboom en zaden van kaasjeskruid.
- Ruim dode bladeren, waar ze onder schuilen, in het najaar op. Hierdoor verdwijnt een deel van hun voedselbron.
- Aangezien ze in groepen leven, kun je ook nog de volgende methode toepassen: spuit de groepjes wantsen weg met een harde straal water.
Bedenk wel dat je bij al deze tips ook andere insecten kunt treffen dus bekijk even of het de moeite waard is om ze gewoon te laten zitten.
Bij twee insectenhotels al activiteit
Eva van de Pol heeft een insectenhotel en vraagt zich af het klopt dat er gehoornde metselbijen op haar insectenhotel afkomen en of het goed is dat dit beestje op dat hotel afvliegt. Bij het zien van de foto kan ik meteen beamen dat het gehoornde metselbijen zijn. Dan kan ik meteen ook het tweede deel van haar vraag beantwoorden: het is helemaal top dat zij dat hotel aan het bezoeken zijn.
Gehoornde metselbijen hebben een hoge koudetolerantie. Deze bijen zijn een van de eerste solitaire bijensoorten die in het voorjaar te zien zijn. Ik heb deze bijen zelf overigens ook al waargenomen.
Ook Yvonne Rommelaars trof bij haar insectenhotel de gehoornde metselbijen aan en maakte er een leuk filmpje van (zie onder). Je ziet zelfs af en toe dat er een snelle paring plaatsvindt, heel gaaf.
Wat voor spoor op mijn pas geverfde schuurtje?
Wim van Diem stuurde mij een macro foto-opname van bijzondere sporen op een geverfd schuurtje. Hij vraagt zich af van wie die sporen zijn. Hij denkt aan een grazende slak. Bij het zien van de foto dacht ik daar ook onmiddellijk aan. Dit spoor is niet het normale slakkenspoor, want dat is een slijmspoor, maar dit spoor is een vraatspoor.
Met die wetenschap ben ik het gaan toetsen op internet. Daar trof ik inderdaad foto’s van sporen nadat slakken er gegeten hadden. Die leken hier heel erg op. Toch wilde ik meer zekerheid, want welk dier eet er nu verf (!). Dus heb ik er een deskundige bijgehaald. Die gaf aan dat het algemeen bekend is dat huisjesslakken verf eten. Ze eten dan kleine hapjes uit de geverfde laag. Dan zie je een figuur dat er uitziet als een soort paddenstoelvorm met dikke steel. Als je dan verder kijkt op internet, lees je dat vooral de huisjesslakken verf eten. Niet omdat het lekker is, maar vanwege de behoefte aan calcium.
Vooral huisjesslakken zoals de segrijnslak op de foto hierboven hebben een enorme behoefte aan calcium. Dat calcium zit onder meer in calciumcarbonaat. De slakken hebben die calcium nodig om hun schelpen ofwel slakkenhuisjes te bouwen en te versterken. Heel veel buitenverfsoorten (vooral matte of minerale verf) bevatten calciumcarbonaat en dat trekt dus huisjesslakken aan. Als daarnaast algen en schimmels op vochtige huisjes groeien, is het helemaal een feest voor de huisjesslakken. Tevens is bekend dat slakken niet alleen verf eten, maar ook de kitranden (beglazingskit) rond ramen, omdat ze de geur daarvan aantrekkelijk vinden.
Hoe voorkom je dit dat slakken zoiets doen?
• Gebruik een 'onsmakelijke' verf. Slakken hebben een hekel aan bepaalde verfsoorten. Probeer een lak met een glanzende, harde afwerking waar ze minder makkelijk kalk uit kunnen halen.
• Maak het oppervlak onbegaanbaar. Slakken houden niet van ruwe of scherpe materialen.
• Plak koperen tape langs de randen. Koper reageert met het slijm van de slak, wat een onaangename schok geeft.
• Plak schuurpapier op de plekken waar de slakken vaak omhoog kruipen.
• Slakken houden van vocht. Zorg dat er geen planten direct tegen het schuurtje groeien en dat regenwater goed wegloopt.
• Leg barrières rond het schuurtje waar slakken niet graag overheen kruipen, zoals cacaodoppen, gemalen schelpen, lavagruis of koffiedik.
• Als het om kit gaat, zijn er bepaalde kitsoorten die de slakken liever mijden.
Mooie foto's
In de rubriek mooie foto's dit keer een foto die dinsdag 24 februari gemaakt is door Bas van Sambeek. Het vastleggen van dit diertje stond al jaren op zijn verlanglijstje. Het is de vier tot vijf millimeter grote viervlekschimmelvreter. Deze schoonheid woont in beukenbossen en is meestal in groepen te vinden onder de schors van gevelde boomstammen of in boomzwammen. Schitterende foto!
Natuurtip
Zondag 15 maart kun je van van halftwee tot halfvier 's middags deelnemen aan een lentewandeling door natuurgebied Pannenhoef.
De lente staat op het punt los te barsten! Vogels laten zich weer meer en meer horen, baltsvluchten kunnen te zien zijn. Op de grond komen steeds meer planten in bloei en aan de bomen lopen de knoppen uit! Als de bladeren net uitkomen, hullen de bomen zich in wel vijftig tinten groen en is de natuur dubbel en dwars het genieten waard!
Nu is het een natuurgebied van 706 hectare, maar voorheen was dit een groot veengebied. Toen het meeste veen weggegraven was, bleef een heuvelige heide met vennen over. Er viel weinig meer te halen. In de negentiende eeuw werd het gebied daarom ontgonnen tot bos- en landbouwgrond. Brabants Landschap kocht de Pannenhoef in 1970. Toen een saai gebied met weinig natuurwaarden, bemeste landbouwgrond, jong naaldbos en geen vennen meer. Gelukkig is dat beeld ruim vijftig jaar later totaal veranderd! Je vindt hier nu gemengd bos, dertien weer uitgegraven vennen, zeldzame planten zoals het heidekartelblad en moerashertshooi en dieren zoals de boommarter, ree, havik en zwarte specht.
Meer informatie:
• Inschrijven is verplicht en kan via deze link.
• Vertrekpunt is parkeerplaats Lokkerberg aan de Oosteindseweg in Rijsbergen.
• Trek stevige wandelschoenen aan.
• Draag kleren die passen bij het weer.
• Controleer jezelf achteraf altijd op teken!