Philips bouwde sprookjestuin in Eindhoven: 'Het begin van de Efteling'
Wie Efteling zegt, zegt Kaatsheuvel. Toch had dat ook zomaar Eindhoven kunnen zijn. Want het scheelde weinig of het attractiepark was in Eindhoven gekomen. "Dan had het nu in de Genneper Parken gelegen", vertelt Sergio Derks van de Philips Erfgoed Organisatie. Philips had in de jaren vijftig een sprookjestuin in Eindhoven.
De Efteling blaast volgend jaar 75 kaarsjes uit. Als het allemaal iets anders was gelopen, was een 'dagje Efteling' al die jaren in Eindhoven geweest.
"De Philips sprookjestuin was de inspiratie voor de Efteling", zegt Sergio Derks van de Philips Erfgoed Organisatie. Wie de foto’s van die tuin in Eindhoven ziet, krijgt dan ook meteen het 'Eftelinggevoel'.
Philips in Eindhoven bestond in 1941 vijftig jaar. Dat jubileum kon door de Tweede Wereldoorlog niet groots gevierd worden. Bij het zestigjarig jubileum pakte Philips wél groots uit. "Eén van die activiteiten was een sprookjestuin in het Stadswandelpark", vertelt Sergio Derks van de Philips Erfgoed Organisatie.
Philips liet verschillende sprookjes uitbeelden. Wie naar de foto’s kijkt, zou denken dat dit de Efteling van vroeger is. "Van hardboard werden allerlei huisjes gebouwd, decors en kastelen. Daar werden sprookjes in uitgebeeld, zoals Sneeuwwitje, op een soort bed. Allerlei sprookjes van Hans Christian Andersen en de gebroeders Grimm werden daar vertoond: de Rattenvanger van Hamelen, Hans en Grietje, Doornroosje en Klein Duimpje."
Kinderen onder dertien jaar betaalden tien cent entree. Daarboven was het 25 cent per persoon. Het geld ging naar goede doelen.
De sprookjestuin zou in mei 1951 ruim een week open zijn, maar na drie dagen moest de tuin dicht vanwege een pokkenuitbraak. "Dus uit voorzorg is die hele sprookjestuin gesloten. Maar in die drie dagen waren er vele tienduizenden bezoekers geweest. Het liep daar storm. Het was een groot succes."
"Er was weinig vertier in die tijd. Dus dit soort activiteiten voor het hele gezin trok natuurlijk ontzettend veel belangstelling. Dit was een uitje. Sprookjes werden nog veel verteld en die sprookjestuin was natuurlijk geweldig leuk voor gezinnen."
Peter Reijnders was een fotograaf, filmmaker en uitvinder die ook opdrachten bij Philips had. Hij zag de sprookjestuin en wilde deze voor Eindhoven behouden. "Rond de Genneper Watermolen vond hij het een ideaal terrein daarvoor. Dat is helaas niet doorgegaan."
"De Philips sprookjestuin was de inspiratie voor de Efteling."
Toch kon Reijnders de tuin niet uit zijn hoofd zetten. Op een familiefeest zag hij zijn zwager Reinier van der Heijden, de burgemeester van Loon op Zand. Daar was een sportpark met een kleine speeltuin erbij. Dat werd in 1950 een natuurpark met de naam Efteling.
"Die burgemeester zocht wat meer activiteiten om in dat park te doen en hij vroeg aan zijn zwager om mee te denken. Die zei: 'Is zo'n sprookjesbos misschien een idee?' En dat is het begin van de Efteling geweest zoals wij dat nu kennen. Dus de Philips sprookjestuin was de inspiratie voor de Efteling."
Veel sprookjes die in Eindhoven te zien waren, kwamen ook in het Sprookjesbos in de Efteling. Het waren niet dezelfde bouwwerken, want de Eindhovense sprookjes waren er niet op gebouwd om lang buiten te blijven staan. "De Efteling heeft Anton Pieck ingeschakeld om die huisjes en decors helemaal opnieuw te ontwerpen."
Uitvinder Reijnders zorgde uiteindelijk voor de techniek achter de verschillende attracties, zoals Ezeltje Strekje en de Vliegende Fakir.
Peter Reijnders, burgemeester Van der Heijden van Loon op Zand en Anton Pieck worden door de Efteling als de grondleggers van het park gezien.
