Boete van 3 ton voor hogeschool in affaire Indonesische verpleegkundigen
De Bredase hogeschool Habeo+ heeft een boete van 347.200 euro gekregen van de Arbeidsinspectie, omdat de hogeschool onder valse voorwendselen Indonesische verpleegkundigen naar Nederland heeft gehaald. Over het project waren eerder al zorgen over uitbuiting en was er de angst dat de studenten als goedkope arbeidskrachten zouden worden ingezet.
De Bredase hogeschool en bemiddelingsbureau Yomema uit Waalwijk waren van plan om jaarlijks zo'n 1.200 studenten vanuit Indonesië naar Nederland te halen. Doel was om op die manier de tekorten in de zorg hier op te vangen.
Uitbuiting
De verpleegkundigen werden in Indonesië benaderd door bemiddelingsbureau Yomema. Aan de verpleegkundigen werd beloofd dat ze hier een hbo-opleiding konden volgen. Ze zouden tijdens deze opleiding 16 uur per week werken als stagiaire onder begeleiding bij zorginstellingen in Drenthe en Flevoland. Nog voordat de eerste verpleegkundige überhaupt naar Nederland was vertrokken, waren ambtenaren van vier ministeries kritisch over dit project.
Zo schreef een ambtenaar van de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) al in oktober 2021 in een mail: "In onze optiek is dit vooral een constructie om goedkope arbeidskrachten uit het buitenland naar Nederland te halen (mijn directeur gebruikte het woord 'uitbuiting')", aldus de ambtenaar. "Waarom zouden afgestudeerde Indonesische zorgstudenten hier nog vier jaar een hbo-opleiding moeten volgen, met de mogelijkheid van een jaar uitloop?"
Verder schreef een ambtenaar van de IND: "Voor instellingen is het natuurlijk buitengewoon lucratief om eerst vier tot vijf jaar (goedkoop) over een stagiair te beschikken en vervolgens deze als goed ingewerkte arbeidskracht in dienst te nemen. En waarom zou de verpleegkundige na vier tot vijf jaar teruggaan naar Indonesië, waar zowel de zorg als het salaris op een veel lager niveau staan." Ondanks deze zorgen ging het project door.
Verpleegkundigen voorgelogen en uitgebuit
Twee jaar nadat de Indonesische verpleegkundigen vanaf 2021 naar Nederland kwamen, werd duidelijk dat het niet goed met ze ging. Uit publicaties van onder andere RTV Drenthe bleek dat er veel misging bij het project.
Een deel van de verpleegkundigen voelde zich in Nederland voorgelogen en uitgebuit. Veel van hen zijn gestopt met het werk-leertraject. Avans+, inmiddels hernoemd naar Habeo+, zette na de ophef een streep door het aannemen van nieuwe studenten. Ook ontstond er een juridische strijd tussen de hogeschool en het bemiddelingsbureau Yomema over het mislukte project.
Onderzoek arbeidsinspectie
Uiteindelijk zijn er tenminste 62 Indonesische verpleegkundigen via dit project naar Nederland gekomen. Uit onderzoek van de Arbeidsinspectie blijkt nu dat de studenten inderdaad als werknemers werden ingezet en er geen sprake was van een stage onder begeleiding. Ook werkten de studenten meer uren dan vooraf was afgesproken.
De Indonesische verpleegkundigen moesten daarom gezien worden als werknemers en niet als studenten. Maar de zorginstellingen en hogeschool hadden niet de juiste vergunningen die daarvoor nodig zijn.
Naast de boete van 347.200 euro voor de Bredase hogeschool, krijgen ook de zorginstellingen in Drenthe en Flevoland boetes, van respectievelijk 224.000 euro en 165.000 euro. Naast de boetes heeft de Arbeidsinspectie een waarschuwing opgelegd aan de hogeschool en de zorginstellingen, om te voorkomen dat in de toekomst weer eenzelfde constructie wordt gebruikt.
