Björn laat zich niet tegenhouden door Gilles de la Tourette in Tilburg

Het valt niet meteen op, maar wie beter kijkt ziet af en toe dat zijn kaak soms een vreemde beweging maakt. Ook tijdens het interview in een Tilburgs park is de tic van Björn van Duren (24) soms zichtbaar. Dat heeft alles te maken met zijn Gilles de la Tourette. Zondag is de Landelijke Contactdag Tourette.

Björn werd met Gilles de la Tourette geboren, maar vanaf zijn twaalfde krijgt hij er zelf last van. “Mijn ouders gingen scheiden, ik verhuisde en ging naar een nieuwe school.” De stress triggerde zijn tics. “Vroeger had ik last van vocale tics. Dat betekent dat ik geluid maakte. In de klas riep ik altijd: ‘Yes’, en daarbij balde ik mijn vuisten. Of ik riep heel hard: 'kut, kut, kut'. Zo hard dat het hele park waar we nu zitten het hoort.”

Om zijn Gilles de la Tourette te onderdrukken, voerde Björn een typetje op. “Ik werd heel druk en kon mijn energie moeilijk kwijt. Ik werd de klasclown en die rol accepteerde ik. Ik probeerde zoveel mogelijk grapjes uit te halen. Het was een manier om de tics te verbergen door te lachen. Ik hoopte dat mensen het niet doorhadden.”

Maar diep van binnen voelde Björn dat het niet goed zat. “Maar wat moet je anders op zo’n leeftijd? Het is een leeftijd waarop je kijkt wie je zelf bent. En als je je eigen lichaam niet onder controle hebt, wordt het lastig om jezelf te plaatsen.”

Zijn puberteit noemt hij een lastige periode. Inmiddels heeft Björn de rust en zelfacceptatie gevonden. Voor zijn studie tot dramadocent belandde hij in Tilburg, waar hij op zichzelf ging wonen. “Er waren geen mensen meer die meekeken en je lessen aan het leren waren. Ik werd losgelaten.”

Daardoor ontplooide hij zich. Inmiddels geeft hij les in drama op een middelbare school in Oss. Door de bioscoopfilm I Swear, die gaat over Gilles de la Tourette en de fysieke en vocale tics, wordt het onderwerp voor Björn makkelijker bespreekbaar. “Leerlingen zeggen dat ze het bij mij nog nooit gezien hebben. Dan is het tof dat ik het gesprek met ze aanga.”

Ook staat hij regelmatig op het podium, ondanks dat hij podiumvrees heeft. Zo deed hij vorig jaar mee als solozanger aan Holland's Got Talent en treedt hij op met een rockband. “Tien minuten voordat ik op moet, slaan de tics toe en zit ik soms ook vast. Dan begin ik te zweten, helemaal te trillen en denk ik: waarom doe ik mezelf dit constant aan? Maar terugtrekken kan niet meer. Dus haal ik een keer diep adem. Dan betreed ik het podium, vallen de lichten op mijn gezicht en: let’s roll. Dan gaan we ervoor. Iemand met Gilles de la Tourette hoeft niet bang te zijn om de wijde wereld in te stappen en gezien te worden.”