Het Canadese Vermilion Energy kan gewoon doorgaan met de gaswinning in Waalwijk. Dat heeft de rechter onlangs bepaald, nadat de provincie en gemeente bezwaar maakten tegen een nieuwe vergunning die het bedrijf had gekregen. Het bedrijf zou niet genoeg voorzorgsmaatregelen nemen om het grondwater te beschermen.

Sinds 1996 wordt er naar gas geboord in Waalwijk. Het Canadese bedrijf doet dat met een methode die fracking wordt genoemd. Dat is een techniek waarbij vloeistof onder hoge druk in de grond wordt gespoten, waardoor er kleine scheurtjes ontstaan en het gas makkelijker kan worden gewonnen. Ook kan er zo meer gas worden gewonnen. Fracking wordt al sinds de jaren vijftig toegepast. Het Staatstoezicht op de Mijnen stelde in 2016 in een rapport dat deze techniek verantwoord is.

Geen nieuwe schadelijke stoffen
In mei 2024 kreeg Vermilion een nieuwe vergunning van het Rijk om door te gaan met de gasboringen. De provincie en de gemeente Waalwijk waren het daar niet mee eens. Ze vreesden onder meer dat het niet uit te sluiten is dat er nieuwe schadelijke stoffen gebruikt zouden worden om het gas uit de grond te halen. Ook betwijfelden ze of het Canadese bedrijf voldoende maatregelen zou nemen om vervuiling van het grondwater te voorkomen.  De gaswinning gebeurt namelijk in beschermd grondwatergebied.

Daar ging de rechter niet in mee, omdat Vermilion de boringen niet uitbreidt. Hierdoor is het volgens de rechter aannemelijk dat er ook geen nieuwe schadelijke stoffen bij komen.

Wel strengere eisen
Wel gaf de rechter de provincie en gemeente gelijk als het gaat over het risico dat de boringen voor de bodem mogen vormen. Dat mag hoogstens een 'verwaarloosbaar risico zijn. Op een aantal punten in de vergunning werd over een 'aanvaardbaar' risico gesproken. Dat mag alleen bij uitzondering, maar die uitzondering heeft het Rijk volgens de rechter niet voldoende gemotiveerd.

De uitzonderingen zouden bijvoorbeeld gelden voor  het opslaan van mogelijk verontreinigd regenwater, productiewater of andere vloeistoffen. In praktijk voldoen deze opslagplekken volgens de uitspraak aan de benodigde eisen, maar ontbreekt nog een verklaring dat ze vloeistofdicht zijn, een administratief, maar geen technisch probleem.

Niet de eerste rechtszaak
Het is overigens niet de eerste keer dat de provincie de gaswinning bij de rechter probeert te stoppen. In 2018 stapten gemeenten, waterschappen en de provincie ook al naar de rechter om te voorkomen dat in Waalwijk extra gas gewonnen kon worden.

Eerder in datzelfde jaar raakte de bodem in Waalwijk ernstig vervuild als gevolg van de gaswinning. En een jaar daarvoor kwam op een andere boorlocatie in Loon op Zand een giftige stof vrij. Het Openbaar Ministerie vond dat Vermilion onvoldoende maatregelen had genomen om dit te voorkomen.

Twee jaar later gaf de Raad van State de lokale en regionale overheden geen gelijk: de gaswinning mocht gewoon doorgaan. En in 2022 diende de provincie nog een bezwaar in tegen de concept-vergunning. Er zou niet genoeg gedaan worden om het grondwater te beschermen. Het bezwaar mocht weer niet baten.