Meer dan tachtig jaar na de Tweede Wereldoorlog draait het leven van Leni Wesly (89) nog steeds om het verlies van haar broertje Léon. Hij werd als vierjarige gedeporteerd naar Westerbork. Uiteindelijk werd hij vermoord in vernietigingskamp Auschwitz-Birkenau. In de Brabant+-documentaire 'Broertje is verdwaald' van filmmaker Bart Hölscher vertelt Leni er openhartig over. 

"Ik wil niet dat mensen met een goed gevoel de bioscoop of de klas uit lopen. Ik wil dat ze het gevoel hebben van wat er toen is gebeurd", zegt Leni stellig aan het begin van de documentaire over Broertje, zoals Léon vaak werd genoemd. 

Verraden door de buren
Leni, toen zeven jaar oud, zat samen met Léon ondergedoken bij hetzelfde gezin in Voerendaal. "Ik ben daar gewoon naar school gegaan en heb daar op straat gespeeld." Ondanks haar Joodse achtergrond kon dat, vooral vanwege haar blonde haar en het verhaal dat ze een weeskind was dat de bombardementen op Rotterdam had overleefd.

Dat geluk had Broertje niet. Hij had donker haar en donkere ogen en stond in het dorp bekend als een Joodse onderduiker. Het waren uiteindelijk de buren die hem verraadden. "Ze waren lid van de NSB. Over mij hebben ze niets gezegd, omdat ze geloofden in het verhaal over Rotterdam." Mannen in zwarte jassen namen Broertje mee. De vrouw des huizes riep hen nog na dat hij zijn jas nodig had. "Dit kind heeft geen jas meer nodig", luidde de reactie.

Niets gedaan
Het was de laatste keer dat Leni hem zag. Zelfs na tachtig jaar heeft ze het er moeilijk mee dat ze toen niets gedaan heeft. "Ik moest het goede voorbeeld geven. Ik moest op Broertje letten. Dat heb ik niet gedaan", verwijt ze zichzelf. "Ik ben niet naar buiten gelopen om ze te zeggen dat ze van mijn broertje af moesten blijven. Helemaal niets."

Broertje is verdwaald
"De dag na de bevrijding kwam mijn moeder iemand uit het verzet tegen op straat. Ze vroeg aan haar: 'Waar zijn mijn kinderen?' Die vrouw wist wat er met Broertje gebeurd was, maar durfde het niet tegen mijn moeder te vertellen", zegt Leni. "De volgende dag kwam de priester en die heeft gezegd: 'Broertje is verdwaald, en Leni wacht op u.'" Het was een verzachtende boodschap, maar Broertje was, net als een groot deel van de familie, vermoord in Auschwitz.

Zelfs vandaag de dag houdt ze, ondanks dat ze weet dat haar broertje niet meer leeft, de ijdele hoop haar broertje terug te vinden. "Soms zie ik mannen op leeftijd over straat lopen waarbij ik me afvraag: 'Zou dat Broertje kunnen zijn?'"