Steeds meer rijbewijzen voor rijden in automaat, maar jongeren twijfelen
Steeds meer mensen halen hun rijbewijs in een automaat. Die trend is ook in Brabant zichtbaar, merken rijscholen. Toch kiezen vooral jongeren nog vaak voor een schakelauto. Niet per se omdat ze dat fijner vinden, maar omdat een handgeschakeld tweedehandsje flink goedkoper is.
In Brabant haalden in 2025 bijna 67.000 mensen hun rijbewijs, blijkt uit cijfers van het CBR. Elf procent deed examen in een automaat. Landelijk groeide dat aandeel van 2,2 procent in 2016 naar bijna 14 procent tien jaar later.
Bijna helft van de auto's op de weg is een automaat
Steeds meer auto's in Nederland hebben een automatische versnellingsbak of elektrische auto. Uit gegevens van het RDC, dat informatie over voertuigen verzamelt, blijkt dat inmiddels 42 procent van alle auto's een automaat is. Tien jaar geleden was dat nog maar 21 procent.
Bij rijschool SoulDrive in Tilburg rijdt inmiddels zo'n veertig procent van de leerlingen in een automaat. "En dat worden er alleen maar meer", zegt eigenaar Mohammed Ugur. Ook Bax Opleidingen, actief in Uden, Den Bosch en Tilburg, ziet de vraag toenemen. Van de 32 lesauto's zijn er vier een automaat. "De drempel om in een automaat te lessen wordt steeds lager", zegt Jourian Bax. "Maar de meeste leerlingen kiezen nog altijd voor schakelen."
Nieuw imago
Volgens Ugur van Rijschool Souldrive kiezen vooral mensen met rijangst, ADHD, autisme of andere concentratie-uitdagingen voor een automaat, omdat ze dan op minder dingen tegelijk hoeven te letten.
Maar ook hij ziet een verschuiving. "Vroeger wilden mensen absoluut niet in een automaat lessen. Nu we veel meer automaten zien, vinden leerlingen het minder erg om erin te rijden."
Automaat nog te duur
De meeste jongeren kiezen volgens de rijschoolhouders bewust voor een schakelrijbewijs. "Je bent flexibeler, omdat je daarna zowel in een schakel- als automaatauto mag rijden. Vooral in het buitenland is dat handig", zegt Ugur.
Dat ziet ook Hugo Mentink, secretaris van rijschoolbranchevereniging VRB: "Elektrische occasions zijn voor veel jongeren nog te duur. Pas als er over een jaar of tien veel meer gebruikte hybride en elektrische auto's beschikbaar zijn, zal dat veranderen."
Dat een automaatrijbewijs sneller gehaald is, is een misvatting: "Een automaat heeft vaak meer toeters en bellen, zoals adaptive cruise control, daar moeten ze ook mee leren omgaan", legt Mentink uit.
Automaatcode vormt drempel
De branche ziet nog een belangrijke drempel: de code die je op je rijbewijs krijgt als je examen doet in een automaat. Diegene mag daarna niet in een schakelauto rijden. "Dat is in de regel goed, want dat zou gevaarlijk zijn", zegt Mentink. Wie die beperking wil laten vervallen, moet in Nederland opnieuw praktijkexamen doen. In onder meer Duitsland volstaan daarvoor enkele lessen in een schakelauto.
Volgens Mentink houdt die regeling de overstap naar automaat onnodig tegen. De brancheorganisatie dringt erop aan dat Nederland een voortrekkersrol inneemt, dat schept duidelijkheid voor rijschoolhouders. "Als die regels worden versoepeld, verwachten wij dat veel meer mensen voor een automaat kiezen." Ook rijscholen zouden dan sneller investeren in elektrische lesauto's. "We verwachten dat het aantal leerlingen dat automaat gaat lessen pas echt explodeert als die code vervalt."
