Frans leeft in zijn zelfgemaakte kunsttempel: 'Hier ben ik thuis'
De Papaverstraat in Odiliapeel lijkt op het eerste oog een straat als geen ander. Toch valt er één huis wel op: 'De Kleine Kunst Tempel' van Frans Geenen. Het huis staat bomvol met zijn werk, waarin hij probeert te vangen wat zich moeilijk laat uitleggen: gevoel, verwondering en de zoektocht naar de essentie van het leven.
Het huis van Frans valt meteen in het oog. De voorgevel, de schutting en de voortuin zijn versierd met kleurrijke schilderijen en kunstwerken. "Hier achter me zie je mijn kleine kunsttempel", vertelt de kunstenaar trots, terwijl hij ondertussen een sigaretje draait. "Ik noem het altijd het walhalla."
De inmiddels bijna 70-jarige Frans schildert al behoorlijk lang. Door de jaren heen heeft hij zijn eigen werkwijze ontwikkeld. Hij noemt het Pro Mirari Art. "Dat wil zeggen dat ik schilder vanuit verwondering en reflectie. Ik vroeg me altijd al af waarom we doen zoals we doen en denken zoals we denken. Waarom vinden we wat we vinden en waarom voelen we zoals we voelen. Ik wilde naar de essentie."
De zoektocht naar 'de pure mens' begon een meter of vijftig van zijn huidige huis vandaan. "Ik ben een stukje verderop geboren", herinnert hij zich goed. Frans komt uit een groot katholiek gezin van twaalf kinderen. Zijn jeugd was niet de makkelijkste. "Op school zocht ik altijd een escape, want ik voelde mezelf daar niet thuis."
Het voelde als 'een dwangbuis' voor hem. "Ik zocht naar elke kier of spleet waardoor ik naar buiten kon. Ik liep vaak weg, maar kwam altijd thuis. Dat wist mijn moeder ook", vertelt hij. Later verliet Frans zijn geboortedorp en ging naar verschillende omliggende plaatsen. Uiteindelijk keerde hij toch terug naar Odiliapeel. Nu woont hij op de plek waar vroeger het schoolplein was. "Ik ben weer thuis. Het moest zo zijn."
"We hebben geen leven. We zijn leven."
Zo'n veertig jaar geleden begon hij met schilderen. "Door persoonlijke omstandigheden raakte ik uit het reguliere arbeidsproces en nam vervolgens het penseel, verf en het doek ter hand. Het gevoel voor kunst en muziek werd voor mij het middel om me uit te drukken en daarmee dichter bij de essentie van mijn wezen te komen."
Het hielp hem om zichzelf en 'de pure mens' te leren begrijpen. "We hebben geen leven. We zijn leven", vertelt hij bij zijn schildersezel midden in de woonkamer. "Hier ontstaan de dingen gewoon. Ik weet lang niet altijd wat ik ga schilderen en wat het gaat worden. Dat is het proces. Dat laat ik gewoon gebeuren zoals het gaat. Wat je ziet in mijn werk is dat wat er op dat moment bij mij van binnen speelt."
Frans' werk is kleurrijk, abstract en zit vol symboliek. Veel van zijn werk ligt op zolder. "Boven liggen er nog zo'n 300 tot 400 schilderijen opgeslagen. Daar moet je als een boek doorheen bladeren, anders kom je er niet doorheen. Al is het nog maar een deel, want ik heb door de jaren heen wel meer dan duizend schilderijen gemaakt."
"Er ligt hier een heel oeuvre", zegt hij met een tevreden lach. Over de toekomst maakt hij zich dan ook weinig zorgen. "De toekomst is nu. Er is geen tijd. Tijd is een illusie. Alles is in het hier en nu", licht hij toe. Een betere vraag is wat een levensbeschouwelijk kunstenaar dan 'nu' gaat doen. Frans lacht. "Een bekske koffie drinken. Lekker."
Zomerserie Paradijsvogels
Brabant zit vol kleurrijke figuren. Mensen die de dingen net even anders doen en daar ook trots op zijn. In onze zomerserie Paradijsvogels zoeken we ze op.
