Tilburg University test virtuele oefenrechtbank in Tilburg

Tilburg University onderzoekt een virtuele versie van de oefenrechtbank. In het DAF Technology Lab kunnen rechtenstudenten oefenen met pleiten in een nagebootste rechtszaal, compleet met digitale rechters en publiek.

De traditionele oefenrechtbank is een verplicht onderdeel van de bachelor Rechtsgeleerdheid. Derdejaars rechtenstudenten volgen colleges, bezoeken een echte rechtbank en sluiten af met een presentatie voor echte rechters. Nu wordt onderzocht of een virtuele rechtbank hetzelfde kan bieden, maar dan in een digitale omgeving.

In het DAF Technology Lab wordt een rechtbank nagebootst met behulp van grote schermen. Studenten staan in een fysieke ruimte, waar beelden van rechters, wederpartijen en publiek op vier wanden worden geprojecteerd. Dit geeft hen de kans om in een levensechte setting te oefenen met pleiten. De nadruk ligt op het nabootsen van de druk van een rechtszaak, waarbij alle ogen op de student gericht zijn.

Geen VR-bril
Bij deze simulatie is bewust gekozen voor projecties in een ruimte, en niet voor VR-brillen. Volgens Joyce Esser, universitair docent bestuursrecht, is dit praktischer omdat studenten aantekeningen kunnen maken en een geprinte tekst gebruiken. De beelden zijn levensecht, maar niet interactief; de rechters reageren niet inhoudelijk op het pleidooi. Wel biedt de omgeving waardevolle feedback via camera’s en sensoren, waarmee studenten hun presentatie kunnen verbeteren.

Samenwerking en innovatie
Het project is een initiatief van Tilburg University en het DAF Technology Lab, ondersteund door het CLICKNL-netwerk. Dit kennisplatform stimuleert innovatie in onder meer virtual reality en andere immersieve technologieën. Liam Wietzorrek, postdoctoraal onderzoeker, benadrukt dat de simulatie vooral een aanvulling is op het traditionele onderwijs en niet bedoeld is als vervanging.

Voor Engelstalige rechtenopleidingen biedt de simulatie extra voordelen. Studenten in die opleidingen oefenen normaal niet met pleiten, maar hier is een versie ontwikkeld waarin alles, van de rechters tot de feedback, in het Engels is.

Echte rechters
De videobeelden voor deze simulatie zijn opgenomen in het Paleis van Justitie in Den Bosch. Met een speciale 360-gradencamera werden meerdere opnames gemaakt, zodat studenten niet steeds dezelfde beelden zien. Esser benadrukt dat er echte rechters meewerkten aan dit project, wat zorgt voor een extra realistische ervaring.

Hoewel de virtuele oefenrechtbank veel voordelen biedt, blijft de vraag of digitale simulaties ooit het traditionele onderwijs volledig kunnen vervangen. Volgens Esser is het vak van een jurist onlosmakelijk verbonden met het lezen van emoties en interactie met echte mensen. “Het digitale is vooral een waardevolle aanvulling,” concludeert ze.