IJskoud toekomstscenario voor Nederland door Tilburg University in Tilburg

Tijdens het Science Café in Tilburg heeft klimaatwetenschapper René van Westen uitgelegd hoe een stilvallende oceaanstroming kan zorgen voor ijskoude winters in Nederland.

Klimaatwetenschapper René van Westen gaf een lezing in muziekpodium Paradox in Tilburg, waar hij een opvallend scenario schetste: de opwarming van de aarde kan in Nederland juist leiden tot ijzige kou. Dit heeft te maken met de Atlantische Meridionale Omwentelingscirculatie (AMOC), een oceaanstroming die warm water vanuit de tropen naar Noordwest-Europa transporteert.

Van Westen doet sinds 2023 onderzoek aan de Universiteit Utrecht naar de stabiliteit van de AMOC. Hij legde uit dat het smelten van de Groenlandse ijskap zorgt voor een toename van zoet water in de oceaan, waardoor het zoute zeewater minder makkelijk zinkt. Dit proces kan de stroming doen haperen en uiteindelijk stilleggen. Als dat gebeurt, krijgt Nederland minder warm water en kan het klimaat hier drastisch veranderen.

Een kritisch kantelpunt
Volgens het onderzoek van Van Westen en zijn collega’s bereikt de AMOC rond 2060 waarschijnlijk een kritisch kantelpunt. Het kan daarna nog tientallen jaren duren voordat de gevolgen hiervan merkbaar worden in Nederland. Toch benadrukte hij dat zodra de stroming stilvalt, ons klimaat permanent zal veranderen. Onder de mogelijke scenario’s schetste hij onder meer een Rotterdamse haven vol zee-ijs en hevige winterstormen.

Tijdens de lezing reageerde het publiek geschrokken op een simulatie van een winterweek met temperaturen ver onder nul. Vooral jonge aanwezigen, zoals de negentienjarige Simon van Straeten, waren bezorgd. Hij wees erop dat de huidige generatie niet alleen de gevolgen zal meemaken, maar ook verantwoordelijk is voor het zoeken naar oplossingen.

Optimisme ondanks zorgen
Hoewel de vooruitzichten bij een stilvallende AMOC zorgwekkend zijn, gaf Van Westen aan dat het risico kan worden verkleind door de opwarming van de aarde zoveel mogelijk te beperken. Dit zou de kans verkleinen dat een van de belangrijkste oceaanstromingen ter wereld instort.