Definitieve prognose: PvdA en VVD even groot
De VVD en de PvdA halen in de definitieve prognose van de verkiezingsuitslag 31 zetels. De PVV wordt de derde partij met 22 zetels, nog voor het CDA met 21 zetels. Dat blijkt uit een voorlopige prognose van bureau Synovate in opdracht van de NOS, RTL en het ANP.
De SP komt op zestien zetels, GroenLinks op elf, D66 op tien zetels, de ChristenUnie op vijf, de SGP op twee, de Partij voor de Dieren op één en Rita Verdonk verdwijnt uit de Kamer.
De voorlopige prognose is gebaseerd op een exit poll tot ruim een halfuur voor de stembureaus woensdagavond om negen uur sloten.
Duidelijkheid
De uitslag belooft een lange, bloedstollende avond. Mogelijk komt er pas in de loop van donderdag duidelijkheid over de vraag wie de grootste wordt, de VVD of de PvdA.
Het lijkt er wel op dat de PVV van Geert Wilders de derde partij van het land wordt, nog voor het CDA van Jan Peter Balkenende, dat nog slechter scoort dan verwacht. De christendemocraten verliezen bijna de helft van hun kiezers en komen op een historisch dieptepunt van 21 zetels.
Opkomst
De opkomst van de Tweede Kamerverkiezingen valt tegen. Volgens de voorlopige prognose komt dit uit op 74 procent. Dat is de laagste opkomst sinds de verkiezingen in 1998. Toen was het 73,3 procent. Bij de laatste verkiezingen in 2006 kwam 80,3 procent stemmen.
De prognose werd een halfuur voor het sluiten van de stembureaus gedaan.
Paars-plus
Volgens prominente PvdA'ers ligt op basis van de voorlopige uitslag van de Tweede Kamerverkiezingen een kabinet van PvdA, VVD, GroenLinks en D66 voor de hand. Vicefractievoorzitter Jeroen Dijsselbloem vindt dat het CDA na de enorme nederlaag ,,beter zijn wonden kan gaan likken''. Paars-plus is dan de enige reële optie.
Staf Depla, voormalig Tweede Kamerlid en nu wethouder in Eindhoven, zegt dat zo'n coalitie in zijn stad wel mogelijk is. Hij tekent daarbij aan dat de VVD daar meer een sociaal gezicht lijkt te hebben dan de liberale leider Mark Rutte. Andere PvdA-kopstukken zeggen achter de schermen hetzelfde.
Roemer
Emile Roemer, fractievoorzitter van de SP, wil graag een coalitie vormen met de PvdA, het CDA en GroenLinks. Hij zei dat woensdag in Amsterdam, waar de partij de uitslagenavond beleeft.
Roemer zei dat zo'n coalitie, die volgens de definitieve prognose 79 zetels zou tellen, "een stabiele meerderheid" heeft. Volgens hem hebben alle andere samenstellingen dat niet.
Roemer zei dat hij zijn voorstel voor de coalitie nog woensdagavond tijdens het slotdebat met de lijsttrekkers gaat voorleggen aan PvdA-leider Job Cohen. "Dan zien we wel of ie ja zegt", aldus de SP-leider.
Bekijk, luister en lees hier alle bijdragen van Omroep Brabant over de Tweede Kamerverkiezingen (niet beschikbaar via mobiel).
Het mobiele stembureau in Helmond (Foto: Alice van der Plas).