Vruchtbaarheidskliniek Geertgen spant rechtszaak aan tegen ministerie
Vruchtbaarheidskliniek Geertgen in Elsendorp wil een volwaardig behandelcentrum worden. Daarom heeft ze een rechtszaak tegen het ministerie aangespannen om zo de laatste vergunning te krijgen.
De kliniek mag nu voor een IVF-behandeling bijna alles doen behalve de bevruchting. Het ministerie vindt dat er genoeg plekken zijn in Nederland waar dat kan, maar daar is Geertgen het niet mee eens.
Uniek, controversieel en succesvol
Geertgen in Elsendorp is een vruchtbaarheidskliniek van dokter Henk Ruis. De kliniek groeit sinds de opening in 2005 explosief met jaarlijks 25 procent meer patiënten. De werkwijze is uniek, controversieel en succesvol. Ze helpen iedereen met een kinderwens. Dus ook alleenstaande of lesbische stellen.
Praktijk gegroeid
In de afgelopen vijf jaar is het aantal behandelingen verdrievoudigd en is de praktijk ook letterlijk gegroeid. Er komen dagelijks 120 bezoekers, 100 patiënten per maand en inmiddels zijn er twee lokaties. Het behandelcentrum en laboratorium zijn gescheiden van het polikliniekgebouw. Ze doen daar puncties en het doneren van zaad en eicellen vindt er plaats. Bezoekers komen vanuit het hele land.
IVF
De kliniek voert vruchtbaarheidsbehandelingen uit. Volgens Ruis raakt 90 procent van de patiënten zwanger, vaak via IVF. De behandeling bestaat uit vier stappen. De stimulatie van de eitjes, het oogsten van de eitjes, de bevruchting en het terugplaatsen. De kliniek mag alles behalve de daadwerkelijke bevruchting. Daarvoor worden de eitjes naar Dusseldorf gebracht. Dat kost de kliniek 1 miljoen euro per jaar. Ruis vindt dat zonde van het geld omdat ze het allemaal zelf kunnen maar niet mogen, want de vergunning ontbreekt. Om die te krijgen heeft hij een rechtzaak aangespannen tegen het ministerie. Hij is ervan overtuigd dat de vergunning alsnog komt.
Donoren werven
Sinds de donorwet in 2004 is veranderd en het niet meer mogelijk is om anoniem te doneren, is er een groot tekort aan donoren. Bij Geertgen hebben ze honderd donoren per jaar nodig, maar ze hebben er maar vijftig. Om het tekort te ledigen zijn ze met een wervingscampane gestart. Middels advertenties in tijdschriften, hoopt de kliniek mannen en vrouwen over te halen op altruïstische gronden te doneren. Dat betekent zonder dat ze er iets voor terugwillen oftewel met mensenlievende motieven.
Wederkerigheid
De kliniek werkt ook met de omstreden methode van wederkerigheid. Ruis ontwikkelde een eigen methode om het tekort aan zaad en eicellen deels op te lossen. Hij noemt dat 'faire wederkerigheid'. Als je zaad nodig hebt, word je gevraagd om eicellen te doneren. Dat geldt ook andersom. Als het niet van jezelf is, mag het ook van iemand uit je omgeving zijn. Ruis vindt het ook belangrijk dat zowel donor als patiënt nauw betrokken is bij het proces. Als je doneert, mag je zelf aangeven of het voor alleenstaanden, lesbische of heterostellen bedoeld is.
Ruis noemt het een coöperatief platform waarin de deelnemers participeren in het gedachtengoed. Hij noemt het fair en wil profiteurs hiermee uitbannen. Als je niet kan doneren of niemand kan vinden, ben je ook welkom. Maar je moet wel achter het gedachtengoed van de kliniek staan. Ze hebben namelijk een zaad -en eicellenbank, maar de vrager moet dan wel het ambassadeurschap toezeggen door bijvoorbeeld actief naar donoren te werven.
Kritsiche geluiden
De wederkerigheid wordt kritisch gevolgd door onder meer de beroepsvereniging van gynaecologen, de NVOG. Zij komt binnenkort met een standpunt over deze methode. Want hoe wederkerig is de methode? De vrouw loopt de kans dat er ergens een biologisch kind rondloopt terwijl ze zelf geen kind heeft omdat de behandeling met het verkregen zaad is mislukt. Ruis vindt dat de NVOG niet de aangewezen partij is om een standpunt te formuleren omdat er maar weinig leden zich actief inzetten voor donorwerving. HIj pleit voor een brede maatschappelijke discussie en hoopt dat er een werkgroep komt.
Zaad of eicellen inkopen
Als je geen gebruik van het systeem wil maken kan dat ook, maar dan moet je het zaad of de eicellen zelf ergens anders inkopen. Dit kan bijvoorbeeld in Denemarken. Het is commercieel. Voor twee á drieduizend euro heb je een donor. Bij Geertgen kost het zeshonderd euro. De bijkomende kosten voor onderzoek en opslag kost tussen de zes- en achthonderd euro. Dit wordt grotendeels wel vergoed door de verzekeraar.
Geen privékliniek
Geertgen is geen privekliniek. Behandelingen vallen binnen de wetten en regels en de meeste zorgverzekeraars vergoeden de behandelingen.