Tentoonstelling met nazidesign in Den Bosch: verleiding en terreur

DEN BOSCH - Het is een van de meest spraakmakende tentoonstellingen van een museum in Nederland. Design van het Derde Rijk in het Design Museum Den Bosch. Deze tentoonstelling gaat zondag open voor het grote publiek. Spannend, want als we het over design hebben, gaat het eigenlijk altijd over goed en mooi. maar design van het Derde Rijk is natuurlijk heel erg fout. Zo fout, dat er mensen zijn die vinden dat je het niet moet exposeren.

Een kleine demonstratie staat er gepland aanstaande zondag, tegelijk met de opening van de tentoonstelling voor het grote publiek. De demonstratie mag niet op het aangrenzende Anne Frankpleintje worden gehouden, maar is door de gemeente verplaatst naar het Kerkplein.

Dertig demonstranten verwacht
Er worden ongeveer dertig demonstranten verwacht. Het Design Museum heeft allerlei extra veiligheidsmaatregelen genomen, online en op straat, om ongeregeldheden te voorkomen.

Het museum staat echter op het standpunt dat getoond moet worden hoe ook de manier van ontwerpen gebruikt kan worden door de voorstanders van een misdadige ideologie. Rekening houdend met gevoeligheden en ook eventuele bezoekers met wat minder gezonde interesse in het onderwerp, komen er nu wel drie of vier suppoosten per zaal te staan. Normaal is dat er maar een.

Vlakbij oude synagoge
Een van de bezwaren is het feit dat het Design Museum bijna grenst aan de oude synagoge met daarop een plaquette met daarop de namen van de 293 joden die vermoord zijn door de nazi's. Directeur Timo de Rijk noemt het bijna een cadeau dat de twee werelden zo dicht bij elkaar liggen: "Door langs de oude synagoge te lopen, kun je gewoon niet om de gevolgen van het nazisme heen".

Toch kiest hij ervoor om geen nazisymbolen aan de buitenkant van het museum te laten zien: "We willen geen aanstootgevend beeld naar buiten brengen. Je moet er niet over struikelen."

De Volkswagen Kever als design van het Derde Rijk

Volkswagen Kever
Binnen in de ontvangsthal van het museum staat wel meteen een van de meest bekende designs van het Derde Rijk, de Volkswagen Kever. De rest van de tentoonstelling is een verdieping hoger. Bezoekers worden eerst langs een film geleid, die het tentoongestelde in context moet plaatsen.

Eenmaal in de zaal met het foute design word je toch overvallen door de hoeveelheid propaganda en de doordachtheid van de ontwerpen. Een stoel met SS-tekens, een kaart met raszuivere kenmerken en het dressoir van Hitler.

Timo de Rijk is tevreden met zijn gedurfde tentoonstelling en hoopt dat andere musea in Nederland zich ook wagen aan deze, voor musea vaak, verborgen geschiedenis. "75 jaar na de oorlog is de tijd er rijp voor."