De Yes We Can kliniek in Hilvarenbeek, opgericht als het laatste redmiddel voor jongeren met zware psychische problemen, ligt onder vuur. Meerdere oud-cliënten zeggen tegen BNNVARA-programma BOOS dat ze juist slechter uit de behandeling kwamen. “Ik ben lelijk en dik genoemd, een vreselijk mens, en dat ik mezelf niet diep genoeg sneed.”

In de nieuwste aflevering van het BNNVARA-programma BOOS van presentator Tim Hofman die dinsdag online is gekomen, delen meer dan 80 oud-cliënten en ruim 20 (oud-)medewerkers hun ervaringen bij de vestiging in Hilvarenbeek. Yes We Can is een commerciële behandelkliniek voor jongeren met complexe problemen zoals verslaving, trauma of psychische klachten. 

Uit hun verhalen blijkt dat zij regelmatig te maken kregen met pesten, vernedering en mentale druk door de leiding. Oud-medewerkers en experts erkennen dat de kliniek niet altijd beschikt over de benodigde deskundigheid om zulke kwetsbare jongeren veilig te behandelen.

Elin is een van de jongeren die in de kliniek heeft gezeten. “Ik heb borderline, sociale angstfobie en een langdurige depressie. Ik ging niet meer naar school en lag de hele dag in bed. Ik dacht, misschien is dit mijn laatste redding”, vertelt ze tegen Tim Hofman.

Bij Yes We Can draait veel van de behandeling om groepssessies. Volgens Elin zijn dat de belangrijkste momenten: vijf dagen per week, drie uur per keer, waarin jongeren hun levensverhaal moeten delen. Counselors zouden hen tijdens deze sessies 'liefdevol' confronteren met hun eigen gedrag, maar dat ging volgens Elin vaak mis. “Ik ben lelijk en dik genoemd, een vreselijk mens en dat ik mezelf niet diep genoeg sneed. Mijn counselors hebben mij echt kapotgemaakt.” 

Elin vertelt dat haar eerdere ervaringen met seksueel misbruik tijdens de opname werden ontkend: “Ze zeiden dat het mijn eigen schuld was, dat ik maar nee had moeten zeggen of weg had moeten lopen. Alsof ik er zelf verantwoordelijk voor was." Ze geeft zichzelf daardoor nog steeds de schuld van het misbruik. 

Na afloop dacht ze eerst dat het beter ging. “Je hebt daar tien weken lang zoveel shit over je heen gekregen, dat je het gevoel hebt dat de buitenwereld je dan niks meer kan doen.” Maar dat gevoel verdween snel. “Mijn gedrag was helemaal niet van iemand die hersteld was. Dat was van iemand die hulp nodig had.”

Ook de familie van Nathan, vertelt hoe hij veranderde tijdens zijn opname. Nathan, een slimme en kwetsbare jongere met autisme, kampte al langer met depressieve gevoelens en had in 2022 zelfmoordpogingen gedaan. Zijn vader had jaren eerder ook zelfmoord gepleegd.

Zijn moeder en zus vertellen dat hij mentaal werd mishandeld. “Hij is eigenlijk gewoon gepest door de begeleiders. Er is tegen hem gezegd: mis je je vader? Nou, ga je vader maar achterna”, vertelt zus Noa.

Nathan wilde al snel naar huis, maar dat mocht niet. “Er werd gezegd dat als je nu stopt, dan is al je hoop weg", vertelt ze. "Dit is het laatste eindstation. Stap je uit deze kliniek, dan houdt het op. Voor Nathan betekende dat dus: dan ga je dood."

Volgens moeder Esther was het contact met de buitenwereld ook minimaal en kregen ze geen updates over hoe het met hem ging. "Die kwetsbare jongeren zitten daar echt in een volledig isolement. Echt overgeleverd aan wat daar gebeurt."

Moeder Esther deelt haar zorgen over dit soort kwetsbare jongeren. “Je zou kunnen zeggen dat iemand met een laag zelfbeeld de schuld bij zichzelf legt. En het is een bekend fenomeen dat voor mensen die suïcidaal zijn, elke niet-helpende opname een stap dichterbij de daadwerkelijke actie is”, vertelt ze.

Nathan pleegde later alsnog zelfmoord.

Johan Linssen, CEO van de kliniek, weigert in de aflevering een reactie op camera te geven. In een gesprek met BOOS bevestigt hij het triest vindt dat sommige jongeren slechte ervaringen hebben gehad, maar excuses of erkenning geeft hij nauwelijks. 

Praten over gedachten aan zelfdoding helpt. Je kunt 24 uur per dag bellen met Stichting 113 Zelfmoordpreventie via 0900 0113 of chatten via en 113.nl.