Ambulanceverpleegkundige Carla na 30 jaar terug op rampplek Hercules in Eindhoven

Carla Auer zat als verpleegkundige in de tweede ambulance die op 15 juli 1996 rond 18.25 uur aankwam op Vliegbasis Eindhoven. Om 18.02 uur was een Belgische C-130 Hercules neergestort op het toenmalige Welschap. Dat er naast de vierkoppige bemanning ook nog 37 leden van het Fanfarekorps Koninklijke Landmacht aan boord waren, bleek pas veel later. De ramp zou haar leven tekenen.

"Ik herken het niet eens meer. Bij ons was het één groot kaal weiland." Na de ramp is Carla maar een keer op de herdenkingsplek geweest. Lang geleden al, want alles lijkt anders. Op foto's uit 1996 ligt het wrak op een kale grasvlakte. Nu is de plek waar het toestel neerstortte omgeven met struiken en bomen. De natuur trekt zich niks aan van de tijd.

Precies een jaar na de ramp werd op deze onheilsplek 'Het monument van stilte en gebed' onthuld, een simpel bronzen kruis met in een cirkel eromheen 34 gedenkzuiltjes, een voor elk slachtoffer. "Je voelt hier het hele gebeuren weer terugkomen."

Carla geloofde in eerste instantie niet dat er een vliegtuig was neergestort. "Wij kregen de melding en zeiden: 'dat gebeurt in Amerika, maar niet hier in Eindhoven'." Tot ze bij het vliegveld aankomen en zwarte rookpluimen zien. "Toen zagen we de omvang van het ongeluk pas. 

Vol adrenaline rijden ze het vliegveld op, Carla moet als verpleegkundige een gewondennest opzetten voor de slachtoffers. Dat blijkt overbodig. "Ze hebben het niet overleefd", zegt de OVD (officier van dienst) van de brandweer, naast een volledig uitgebrande cockpit, over de vierkoppige bemanning.

Een fatale inschattingsfout. Op foto's van vlak na de ramp is te zien hoe hulpverleners rustig een sigaretje staan te roken naast het brandende toestel, niet wetende dat er nog 37 mensen vastzitten in het ruim. Het zou Carla en haar collega hulpverleners na afloop op veel kritiek komen te staan. 

"Alles wat mis kon gaan, ging mis." Door gebrekkige communicatie wist de verkeerstoren niet dat er een fanfarekorps van 37 man in het vliegtuig zat. Een onderzoekscommissie concludeert later koeltjes dat de reddingsoperatie 25 minuten eerder had kunnen beginnen. "Het rottige is, wij hadden niet veel anders kunnen doen, de wet van Murphy (Alles dat fout kan gaan, gaat fout, red) heeft gewoon perfect gewerkt."

Als om 18.41 uur brandweerlieden het vrachtvliegtuig betreden, schrikken ze zich kapot. Onder dikke rook zien ze mensen op de grond liggen, zo vertellen brandweerlieden Ramon Oomen en Jacqueline Wijffelaars in de podcast De Vergeten Ramp, die 1Kempen maakte ter gelegenheid van 30 jaar Herculesramp. In de tiendelige serie komen overlevenden, hulpverleners, deskundigen en de huidige burgemeester van Eindhoven Jeroen Dijsselbloem aan het woord.

Carla begint in allerijl een gewondennest te maken. "Dat was in dit geval lakens op de grond leggen, brandweermensen bij de overlevenden laten zitten. Ik had drie flessen zuurstof. Dat is natuurlijk niet genoeg als je twaalf mensen hebt die dan nog leven. Het voelde op dat moment als een soort oorlogssituatie." 

Van die twaalf overlijden er later nog vijf. Slechts zeven inzittenden overleven de ramp. Iedereen had de klap overleefd, maar de meesten van hen kwamen uiteindelijk door verstikking om het leven.

Het is nog altijd een kras op haar ziel. "Ja, er is verdriet over de mensen die overleden zijn, de boosheid om wat er allemaal niet gelukt is. Maar ik heb wel knetterhard gewerkt. Maar ja, die eerste maanden, die waren een hel. Met al die rapporten en wij die de schuld kregen."

Opvang na een inzet of psychologische begeleiding voor de hulpverleners bestond nog niet. "Ik moest na terugkomst op de ambulancepost 's avonds gewoon nog een rit rijden voor een dame met buikpijn. Dat heb ik niet meer gehaald, ik zakte in elkaar."

Na een vertrouwelijk gesprek met een onderzoeker van de Herculesramp moest Carla twee dagen later op het matje komen bij haar baas. Ze kreeg een enorme uitbrander. Ze kwam thuis te zitten en verliet na drie jaar de ambulancedienst met PTSS. "Als ik sirenes hoorde, had ik al buikpijn."

Hier lees je alle verhalen over de Herculesramp