Zwarte lijst met sekswerkers bijgehouden: ‘Verontrustend en gevaarlijk’
Twee exploitanten van een pand op het Baekelandplein in Eindhoven houden een ‘zwarte lijst’ bij van sekswerkers die een schuld bij hun raameigenaar zouden hebben, zo ontdekte Omroep Brabant. Via een afgeschermde website kunnen mensen namen van de vrouwen doorgeven en een kopie van hun identiteitsbewijs uploaden. Wat er precies met al die gegevens gebeurt, is onduidelijk. Deskundigen reageren geschrokken op het nieuws, de Autoriteit Persoonsgegevens wil opheldering.
Het formulier waar het om gaat, gemaakt door twee van de exploitanten die actief zijn op het bekende prostitutieplein in Eindhoven, staat op een deel van hun website dat via de homepage niet vindbaar is. Het is niet beveiligd met een wachtwoord, eenmaal op de site kan iedereen het invullen en versturen.
De site blijkt actief onderhouden te worden door de exploitanten, een man en een vrouw van beiden 76 die al tientallen jaren actief zijn als verhuurders van kamers. Zo is het formulier eerder dit jaar nog aangepast. Kort nadat Omroep Brabant vragen stelde over het formulier is het plotseling offline gehaald.
‘Zwart lijst’
“Gebruik dit formulier voor het invoeren van het meisje wat bij u een schuld open heeft staan. Aan de hand van deze gegevens wordt het betreffende meisje in de Zwart Lijst geplaatst”, zo staat er te lezen op de website. De tekst richt zich duidelijk op mede-exploitanten: ze kunnen vrouwen die voor hen werken melden.
Opvallend is het grote aantal persoonsgegevens dat nodig is voor een melding. Zo wordt er gevraagd om de volledige naam, de werknaam, het land van herkomst en de schuld die de vrouw zou hebben. Ook moet er een kopie van het identiteitsbewijs geüpload worden.
‘Enorm grote risico’s’
Emeritus-hoogleraar Ine Vanwesenbeeck doet onderzoek naar sekswerk. Ze noemt het bijhouden van zo'n zwarte lijst "laakbaar, verontrustend en absoluut gevaarlijk voor sekswerkers". De lijst maakt de vrouwen kwetsbaar: “Het brengt enorm grote risico’s met zich mee, op chantage, dwang en geweld door klanten en anderen in hun sociale omgeving.”
Dat komt bijvoorbeeld omdat er geen privacy statement op de site staat en onduidelijk is wat er met de ingevulde gegevens gebeurd. Wie krijgt ze, hoe lang worden ze bewaard? Ook Eve de Jong is kritisch. Ze adviseert gemeenten over sekswerk. “Eerlijk gezegd zou bij de exploitanten die hieraan meewerken per direct hun vergunning ingetrokken moeten worden. Echt schandalig dit!”
Autoriteit wil opheldering
De Autoriteit Persoonsgegevens (AP) is ook kritisch op het formulier, en het feit dat er een zwarte lijst wordt bijgehouden. "Het gaat om gevoelige informatie die zeker niet zomaar geregistreerd of gedeeld mag worden", aldus een woordvoerder. "Dit is een grote inbreuk op de privacy."
Volgens de autoriteit kunnen sekswerkers 'slachtoffer worden van oplichting of chantage' als de gegevens in verkeerde handen terechtkomen, bijvoorbeeld door een hack. "Dat brengt grote risico's met zich mee. De AP gaat opheldering vragen bij de raamexploitanten van het Baekelandplein", zo laat de organisatie weten.
Reacties
Of er inderdaad vergunningen ingetrokken gaan worden, zoals hoogleraar De Jong wil, is niet bekend. De gemeente Eindhoven gaat over die vergunningen. Een woordvoerder laat weten dat de gemeente aan nieuwe regels werkt, die exploitanten verplicht rekening te houden met de privacy van hun sekswerkers.
Omroep Brabant heeft de exploitant achter de zwarte lijst meerdere keren benaderd, maar kreeg geen reactie.
