Te weinig geld om een noodradio aan te schaffen? Geen nood voor Oosterhouters met een laag inkomen. Hun gemeente geeft ze namelijk gratis weg. “Het is een eerste stap om inwoners weerbaarder te maken in tijden van crisis.”

Mensen met een laag inkomen zijn vaak onvoldoende voorbereid op noodsituaties, blijkt uit onderzoek van het Armoedefonds. “Zij hebben geen geld om een volledig noodpakket samen te stellen”, zegt de gemeente Oosterhout.

1250 huishoudens
Er moet namelijk al gauw 70 euro per volwassene neergelegd worden voor een goed samengesteld noodpakket, waarmee je 72 uur kan overleven. Dat bestaat onder meer uit voedsel, water, verlichting, een opgeladen powerbank, extra batterijen, een EHBO-doos, contant geld, wc-papier en een noodradio. Kant-en-klare noodpakketten zijn vaak nog duurder, omdat ze onnodige spullen bevatten en soms zelfs incompleet zijn, volgens de Consumentenbond. 

Om inwoners met een bijstandsuitkering tegemoet te komen bij het samenstellen van hun noodpakket, biedt de gemeente Oosterhout ze nu een gratis noodradio aan. Ook inwoners die in 2025 bijzondere bijstand of kwijtschelding van gemeentelijke belastingen hebben aangevraagd, komen in aanmerking. Het gaat om ongeveer 1250 huishoudens.

De noodradio kunnen ze binnenkort ophalen op het stadhuis, op vertoon van een brief. Bij een grote calamiteit, zoals een brand, milieuramp of langdurige stroomstoring, kunnen ze vervolgens de noodradio afstemmen op Omroep Brabant, de officiële rampenzender van onze provincie. Het apparaatje beschikt ook over een zaklamp en powerbank.

Terughoudendheid
“Het is van belang dat ook inwoners met een laag inkomen kunnen beschikken over de noodzakelijke goederen, in iedere gemeente”, zegt de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG).

Toch vraagt de belangenorganisatie aan gemeenten om terughoudend te zijn met lokale initiatieven. Ze vindt het beter om te wachten tot er landelijk beleid is, zodat er voorkomen wordt dat er verschillen ontstaan tussen gemeenten.

Zo boden sommige gemeenten en Voedselbanken al gratis noodpakketten aan, zoals in het Gelderse Nunspeet en Wijchen en in Rotterdam.  Met een landelijke afstemming wil de VNG ervoor zorgen dat noodpakketten overal dezelfde basis bieden en bijdragen aan zelfredzaamheid in noodsituaties.

Ook raadt de VNG af om de bijzondere bijstand in te zetten, waarmee mensen met een minimuminkomen een noodpakket kunnen aanschaffen. Dat gebeurde in de Zuid-Hollandse gemeente Leiderdorp. 

Vooruit lopen op landelijk beleid
De gemeente Oosterhout beseft dat ze met het besluit om noodradio's uit te delen vooruit loopt op landelijk beleid. En dat ze hiermee tegen het advies van de VNG ingaat. Maar de gemeente wil direct iets doen om kansengelijkheid en bestaanszekerheid van kwetsbare huishoudens te vergroten. Ze wil daarom niet wachten op een landelijke aanpak.

In het nieuwe jaar werkt de VNG de landelijke aanpak verder uit. Met dat beleid wil ze ervoor zorgen dat ook mensen met een laag inkomen van de benodigde spullen voor hun noodpakket worden voorzien. Naast de minister en staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, worden ook het Rode Kruis en Voedselbanken Nederland betrokken bij het maken van deze aanpak. In februari verwacht de VNG hier een update over te kunnen geven.