ASML wil ontslagronde snel afronden, maar vakbonden geloven daar niet in
Chipmachinefabrikant ASML wil het ontslag van 1700 medewerkers snel rond hebben. De techgigant uit Veldhoven wil er binnen drie weken uit zijn met de vakbonden: voor de betreffende medewerkers als het bedrijf zelf. Maar de bonden zelf hebben al laten weten dat niet te zien gebeuren. “Wij laten ons niet leiden door tijd maar door kwaliteit en zorgvuldigheid”, aldus een onderhandelaar van CNV.
Het nieuws rondom de ontslagen sloeg eind januari in als een bom. De chipmachinemaker kondigde tijdens de presentatie van de ronkende jaarcijfers aan flink te gaan snijden in het aantal leidinggevenden op de afdelingen technologie en IT. Het gaat om 1400 banen in Nederland en 300 in de Verenigde Staten.
In totaal wil ASML 3000 managementfuncties schrappen, niet omdat het financieel slecht gaat, maar om minder stroperig te zijn. Een deel van de medewerkers kan naar verwachting aan de slag in een nieuwe ingenieursrol binnen het bedrijf.
Het idee voor de reorganisatie kwam na klachten van ingenieurs over, volgens de woordvoerder: "Te veel bureaucratie, met te veel mensen moeten afstemmen en te veel lagen. Ik wil gewoon weer ingenieur zijn”, zo werd gezegd.
Een jaar lang is er gebroed op een plan hoe de nieuwe organisatie eruit moet komen te zien. Besloten werd om flink te snoeien in managementlagen.
De chipmachinemaker hoopt dat het aantal gedwongen ontslagen onder de 1700 terechtkomt door medewerkers die met pensioen gaan of op een andere vacature binnen het bedrijf solliciteren. “We gaan er alles aan doen om dat getal zo klein mogelijk te houden. Maar helemaal nul zal het nooit worden”, vertelt een woordvoerder van ASML.
Volgens hoofd arbeidsrelaties Marc Konings van ASML worden er nu ook vacatures ‘bewaard’ om deze straks weer zoveel mogelijk te vullen met medewerkers die eigenlijk zouden moeten vertrekken. Om hoeveel vacatures het gaat, zegt het bedrijf nu nog niet te weten.
Alle onzekerheid van de afgelopen weken, zorgt voor onrust binnen het bedrijf. “Mensen weten nu gewoon niet waar ze aan toe zijn. ‘Wat betekent dit voor mij?’, vragen zij zich af. Die vraag kunnen we op individueel niveau nu niet beantwoorden. Dat is een heel vervelende situatie voor iedereen en dat geeft onrust en dat snappen we heel erg”, legt een woordvoerder van ASML uit.
De vakbonden vrezen voor nog meer ontslagrondes de komende jaren. Onzin, zeggen ze bij ASML. “Er zit niks in de pijplijn”, aldus Konings.
"Dat is ook een deel van de shock."
ASML wil op de Brainport Industries Campus in Eindhoven flink gaan uitbreiden. Op termijn moeten er in de regio 40.000 ASML’ers werken. Dinsdag zette de gemeenteraad de laatste seinen op groen voor de uitbreiding. Begin 2028 moeten de eerste ASML’ers op de campus werken.
Hoe kan het nu dan 1700 mensen ontslaan? “We hebben van de afgelopen jaren geleerd dat heel snel groeien niet handig is”, vertelt de woordvoerder van ASML. “Dus we willen gefaseerd en op een goed tempo daar gebouwen neerzetten. Daarna gaan we de mensen zoeken die we daarbij nodig hebben.”
Konings vult aan: “Het is meer dan ‘ik heb nu zoveel mensen over, ik tel gewoon, en ik heb er straks nog zoveel nodig’. Het gaat er ook over wát voor mensen het zijn.” Oftewel: wat ze doen en kunnen.
"Wij moeten eraan gaan werken om dat imago weer te herstellen.”
De sky leek altijd de limit bij ASML. Jarenlang gold: als je vanuit de regio of vanuit het buitenland bij ASML ging werken, hoefde je je geen zorgen te maken over je baan. Dan zat je gebakken. Maar dat is nu plotsklaps anders. “Ik denk dat daar veel mensen teleurgesteld over zijn. Dat is ook een deel van de shock”, aldus de woordvoerder.
Daarmee lijkt het imago van het bedrijf wel een deuk of kras opgelopen te hebben. “We hebben allerlei monitoren lopen, maar ik heb de laatste uitslagen nog niet gezien.”
Op termijn wil ASML weer gaan groeien. Staan de nieuwe expats nog wel te springen om vanuit bijvoorbeeld India naar de Brainportregio te verhuizen? “Ik weet niet of dit een blijvende deuk is. Dit zijn wel dingen die gebeuren in de ontwikkeling van een bedrijf. Wij moeten eraan gaan werken om dat imago weer te herstellen.”
ASML wil op 1 juli de reorganisatie helemaal afgerond hebben; vanaf die datum moet het bedrijf met een nieuwe structuur werken. De vraag is of dat haalbaar is.
Vakbonden willen nul ontslagen
Peter Reniers van FNV zat al drie keer met ASML aan de onerhandelingstafel en hij is heel stellig: “Ik wil dat het formele besluit wordt herzien.” 1 april is zeker niet haalbaar. “Dat is onrealistisch."
"Wij zijn nog steeds van mening dat de reorganisatie op deze wijze niet hoeft uitgevoerd te worden. Er is geen noodzaak om dit nu abrupt te doen. Kijk waar je mensen in je organisatie kunt herplaatsen en neem daar ook de tijd voor. ”
De onderhandelaar van FNV benoemt de reorganisatie bij Tata Steel die meer dan 300 dagen duurde. “Als hier tweehonderd of driehonderd dagen nodig zijn, dan is dat gewoon nodig."
Rémy Biesmans van CNV gelooft ook niet dat er 1 april uit zijn. Hij beseft dat werknemers in onzekerheid zitten. “Het is een keuze uit kwaden. Je kunt nu zeggen dat we snel iets gaan afwikkelen, maar dan weet je niet of je het juiste afspreekt voor die mensen. Ons streven blijft dat er geen gedwongen ontslagen vallen.”

