Vol stroomnet: 20.000 nieuwe woningen dreigen niet gebouwd te kunnen worden
Als er de komende tijd geen oplossing komt voor het overvolle stroomnet in de Brainportregio, dreigen 20.000 nog te bouwen woningen niet aangesloten te kunnen worden op het elektriciteitsnet. Dat heeft verantwoordelijk wethouder Rik Thijs namens de 21 gemeenten in de Brainportregio bekendgemaakt. "Als wij niks doen, gaat een groot deel van onze woningbouw stilvallen."
De zorgen bij de 21 gemeenten in de Brainportregio zijn groot en de gevolgen worden steeds pijnlijker en duidelijker. De regio wilde tot 2030 62.000 nieuwe woningen bouwen. Ongeveer een derde daarvan is inmiddels gebouwd, maar voor 20.000 nieuwbouwwoningen dreigt de bouw stil te vallen, blijkt uit berekeningen.
De hoogspanningsstations Eindhoven-West en Helmond-Zuid zitten nu al op slot en de verwachting is dat er snel meer zullen volgen.
Zonder maatregelen zijn gevolgen nog groter
Voor de periode 2031 tot en met 2036 wil de regio nog eens 50.000 extra huizen bouwen, maar ook die projecten dreigen op losse schroeven te komen staan. "Zonder aanvullende maatregelen valt de hele woningbouw stil. Dan hebben we het nog niet eens gehad over de voorzieningen en scholen in de regio."
Het nieuwe hoogspanningsstation in het Gelderse Wijchen is een belangrijk puzzelstukje in de oplossing, maar de oplevering is flink vertraagd. De verwachting is nu dat het nieuwe 380 kV-station in 2036 klaar is. Dat nieuwe station moet de Brainportregio uiteindelijk meer lucht gaan geven.
Flink versnellen
De 21 gemeenten komen nu met een eigen pakket aan maatregelen om de uitbreiding van het elektriciteitsnet te versnellen, zodat er op termijn toch weer wat ruimte komt. Daarover zijn afspraken gemaakt met Enexis. Het gaat om het laag- en middenspanningsnet: het deel van het elektriciteitsnet dat stroom levert aan woonwijken, bedrijven en voorzieningen.
Dit komt er versneld bij om het net te verzwaren:
- 4000 Kilometer extra kabel;
- 80 Transport-, verdeel- en regelstations;
- 2.900 Nieuwe netstations;
- Ongeveer 2.600 transformatorverzwaringen.
De gemeenten gaan onder meer sneller op zoek naar geschikte locaties voor elektriciteitshuisjes en -stations. Ook komen er standaardcontracten met afspraken tussen de Brainportgemeenten en Enexis, worden vergunningen sneller verleend en krijgen inwoners minder inspraak in de uitstraling van die huisjes.
1 op de 3 straten wordt opgebroken
Bijna iedereen in de regio gaat er iets van merken, volgens wethouder Thijs. "Eén op de drie straten in de regio moet open voor de verzwaring van het net. Maar het kan ook zomaar zijn dat een van de stations naast een speeltuintje of op een plek waar nu nog een parkeerplaats is, komt te staan."
Deze versnellingsmaatregelen komen bovenop de crisisaanpak die de regio samen met Den Haag uitwerkt voor de korte termijn. Dat plan moet in oktober klaar zijn. "Je moet dan denken aan tijdelijke gasturbines of grote batterijen", legt wethouder Thijs uit. Eerder opperde staatssecretaris Jo-Annes de Bat van Klimaat en Groene Groei om meer risico te nemen met het net.
Thijs hoopt dat er ook zogenoemde netwerkarchitecten vanuit Den Haag naar de Brainportregio komen. "Die hebben we echt nodig om hier de puzzel te leggen. Zij kunnen zien waar de precieze knelpunten zitten en hoe die op te lossen zijn."
Dit is waarom huizen niet zomaar meer worden aangesloten na 1 juli
Netbeheerder Enexis hield altijd een stukje van het net gereserveerd voor kleinverbruikers, zoals huishoudens, maar dat mag sinds 1 juli niet meer. Organisaties of instanties die maatschappelijk van cruciaal belang zijn, krijgen voortaan voorrang. Het gaat dan om zogenoemde 'congestieverzachters', zoals grote batterijen, en vitale functies zoals ziekenhuizen, drinkwaterbedrijven en brandweerkazernes.
Aansluitingen voor nieuwe huizen of uitbreidingen in de meterkast, bijvoorbeeld voor een (zwaardere) inductiekookplaat of laadpaal aan huis, moeten daardoor achteraan in de prioriteitenrij aansluiten. Ze krijgen nog wel voorrang op bedrijven zonder prioriteitsstatus.
Inmiddels is het elektriciteitsnet in Brabant vol, maar Enexis is druk aan het rekenen om te kijken of er misschien toch nog hier en daar wat ruimte op het net te verdelen is. Rond oktober moet die rekensom klaar zijn.
