Marria spreekt chimpanseetaal niet en moet dat met de dood bekopen
Chimpansee Marria (22) is vorige maand omgekomen bij een vechtpartij met soortgenoten in Safaripark Beekse Bergen. De door mensen opgevoede Marria werd begin juni voorzichtig geïntroduceerd in de groep om haar te leren 'chimpansee te zijn'. Dat leek goed te gaan tot de fatale nacht op 8 augustus. "Het is heel zuur dat dit is gebeurd."
"Wat er precies is gebeurd, blijft gissen. Er hangen geen camera's in het verblijf", zegt Peter de Haan van Stichting AAP. "Misschien heeft Marria wat uitgelokt, iets verkeerds gedaan of wilde ze tussenbeide komen. We weten het niet. Het is heel zuur dat dit gebeurd is."
Marria raakte bij een vechtpartij met andere chimpansees op 8 augustus zo zwaargewond dat dierenartsen van de Beekse Bergen haar hebben moeten laten inslapen. Stichting AAP maakte het overlijden maandag bekend.
Marria werd sinds 2017 opgevangen bij Stichting AAP nadat ze als jonge aap bij een Portugees gezin opgroeide. "Daar werd ze dertien jaar lang opgevoed alsof ze een kind was. Marria at mee aan tafel, keek televisie en deelde haar dagelijks leven met mensen. Uiteindelijk werd haar gedrag onvoorspelbaar en werd zij opgesloten in een garage."
Chimpanseetaal
Toen Marria in 2017 bij Stichting AAP terechtkwam zag ze voor het eerst een soortgenoot. "Ze had nog nooit een chimpansee gezien en wist niet hoe ze zich moest gedragen als aap. Ze sprak de 'chimpanseetaal' niet."
Dat leverde moeilijke situaties op. Marria had nooit geleerd dat er een rangorde bestaat in een chimpanseegroep. "Dat je niet ongestraft eten kunt afpakken van een andere aap wist ze niet, omdat ze is opgevoed door mensen."
Bij het opvangverblijf van Stichting AAP in Almere leerde Marria de afgelopen negen jaar hoe ze zich behoorde te gedragen als een chimpansee. Met mannetje Patrick zat ze samen in een verblijf. "Patrick begreep haar en corrigeerde haar als ze zich misdroeg, maar zonder haar pijn te doen."
Veelbelovende start
Zowel de gedragsbiologen van Stichting AAP als de verzorgers van de Beekse Bergen achtten de tijd rijp voor de verhuizing naar een groep. De afgelopen twee maanden maakte Marria voorzichtig kennis met de groep chimpansees in Hilvarenbeek.
Zonder risico is dat niet, besefte ook De Haan. "Het was een lastige beslissing. Er zit altijd een risico aan dat het misgaat." In het verleden zijn vaker chimpansees omgekomen bij de introductie in een nieuwe groep. In de Beekse Bergen stierven in 2024 Wouter en in 2023 Stephan na vechtpartijen met soortgenoten.
"De eerste kennismaking met andere chimpansees was positief", vertelt De Haan. "Marria mocht zelfs een baby vasthouden van een andere moeder. Dat doet een chimp alleen als ze de ander volledig vertrouwd."
Dat het ondanks de veelbelovende start in haar nieuwe leefomgeving toch misliep zorgt voor veel verdriet hij Stichting AAP: "We hoopten dat ze er klaar voor was."
