Boeren krijgen uitstel stallenbeleid: provincie moet wachten op Den Haag
Boeren met verouderde stallen hoeven voorlopig geen maatregelen te nemen om aan het Brabantse stallenbeleid te voldoen. De rechtbank in Den Bosch heeft bepaald dat de provincie tot 1 februari 2027 niet mag handhaven op een deel van die regels. Eerst moet duidelijk worden welke stikstofmaatregelen het kabinet invoert en welke financiële steun boeren kunnen krijgen.
De zaak was aangespannen door boerenorganisaties ZLTO en Producenten Organisatie Varkenshouderij (POV). Zij vinden het onredelijk dat boeren grote investeringen moeten overwegen terwijl het landelijke stikstofbeleid nog onzeker is.
Wat speelde er?
De provincie Noord-Brabant probeert de stikstofuitstoot terug te dringen. Daarom moeten veehouders met oudere stallen hun uitstoot verminderen. Vorig jaar gooide de provincie haar aanpak op de schop. Boeren kregen meer vrijheid om zelf maatregelen te treffen, zolang zij hun stikstofuitstoot maar omlaag brengen.
De nieuwe aanpak leidde tot kritiek vanuit de landbouwsector. ZLTO vond de eisen onhaalbaar en stapte naar de rechter.
Eerst duidelijkheid uit Den Haag
De rechter geeft ZLTO en POV gelijk. Volgens de rechtbank is nog onvoldoende duidelijk welke landelijke stikstofregels er komen. Het kabinet presenteerde eerder dit jaar nieuwe plannen, maar hoe die precies worden uitgewerkt, is nog onzeker.
Dat brengt financiële risico's met zich mee voor veehouders. Zij kunnen nu veel geld uitgeven aan stalaanpassingen, terwijl begin volgend jaar mogelijk blijkt dat andere maatregelen beter bij hun bedrijf passen of dat zij gebruik kunnen maken van landelijke steunregelingen.
De rechter vindt daarom dat de provincie voorlopig pas op de plaats moet maken. Tot 1 februari 2027 mag Noord-Brabant daarom niet handhaven op twee onderdelen van de provinciale regels die gaan over het terugdringen van ammoniakuitstoot uit stallen.
Regels blijven bestaan
De rechtbank zet geen streep door het Brabantse stallenbeleid. De provincie blijft verantwoordelijk voor het halen van stikstofdoelen en mag daar ook beleid voor maken.
Voor veel Brabantse veehouders betekent de uitspraak vooral dat zij voorlopig meer tijd krijgen en niet direct hoeven te vrezen voor handhaving door de provincie.
Reactie ZLTO en POV
ZLTO en POV roepen de provincie Noord-Brabant op om de uitspraak te gebruiken voor een nieuwe start. Volgens de organisaties moeten provincie en Rijk samen werken aan beleid dat juridisch houdbaar, praktisch uitvoerbaar en in lijn is met het landelijke beleid. "Agrarisch ondernemers hebben recht op duidelijkheid en toekomstperspectief."
