Vleessector zet geld vaak boven dierenwelzijn, zegt commissie
Bedrijven in de vleessector komen afspraken over dierenwelzijn niet goed genoeg na. Dat concludeert een speciale adviescommissie. Ook de overheid laat volgens het rapport flinke steken vallen bij de bescherming van dieren. “Dierenwelzijn wordt te vaak ondergeschikt gemaakt aan bedrijfseconomische en financiële overwegingen”, schrijft de commissie.
Misstanden komen structureel voor in de vleessector, óók bij bedrijven die zich aan de huidige regels houden. Volgens de commissie zijn die regels simpelweg niet duidelijk genoeg of bieden ze dieren onvoldoende bescherming.
Volgens het rapport vindt de consument dierenwelzijn juist steeds belangrijker, maar heeft de politiek daar nauwelijks oren naar.
‘Bekende problemen’
Bedrijven richten zich volgens de commissie vooral op zo efficiënt mogelijk produceren. Die financiële druk werkt ook door bij boeren, “die goed voor hun dieren willen zorgen”.
De commissie vindt daarnaast dat het ministerie van Landbouw te weinig doet om bekende problemen aan te pakken. Het gaat bijvoorbeeld om ondervoeding van varkens, runderen die worden vervoerd terwijl dat niet mag en kuikens die na het uitkomen helemaal geen eten krijgen. Signalen over dierenmishandeling worden volgens de commissie niet snel genoeg opgepakt en omgezet in concrete regels.
De commissie legt de schuld niet alleen bij de sector. Ook de minister van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur, Jaimi van Essen, schiet tekort. Volgens de commissie geven de minister en het ministerie te weinig richting aan het beleid en kregen menselijke en economische belangen in het verleden te vaak voorrang boven het welzijn van dieren.
Misstanden in Brabant
Ook in Brabant kwamen de afgelopen jaren meerdere misstanden in de vleessector aan het licht. Zo kregen twee mannen afgelopen mei nog een taakstraf voor het mishandelen van varkens met een veeprikker. Ook kwam vleesgigant Vion vorig jaar negatief in het nieuws door een klacht over dierenwelzijn.
De vleessector ging eerder ook gebukt onder een reeks hardnekkige misstanden rond arbeidsmigranten. Het ging onder meer om klachten over onderbetaling, te lange werktijden, onveiligheid op de werkvloer, intimidatie, geweld en slechte huisvesting.
Daarop werden al maatregelen genomen. Zo gaat op 1 maart 2028 een verbod op uitzendkrachten in voor de sector.
Voedselveiligheid wel beschermd
De commissie nam de hele vleesketen onder de loep, van boerderij tot slachthuis. De voedselveiligheid en de gezondheid van dieren zijn volgens de onderzoekers wél voldoende beschermd.
Die belangen staan volgens het rapport bij de sector en de overheid hoger op de agenda. “Dat betekent niet dat risico’s uitgesloten zijn, maar wel dat er voldoende prikkels en waarborgen zijn om deze belangen (van veilig eten, red.) te beschermen.”
Verbeterprogramma
Verantwoordelijk staatssecretaris Silvio Erkens (Landbouw, VVD) ziet ook dat er meer moet gebeuren. Hij wil met een “verbeterprogramma” voor de vleesketen komen en legt daarbij opnieuw een deel van de verantwoordelijkheid bij de sector zelf.
