Rabobank komt met nieuwe cijfers: 'Inkomen boeren flink lager door stikstofbeleid'

EINDHOVEN - Terwijl het provinciebestuur druk is met de stikstofcrisis, zet boerenorganisatie ZLTO extra druk op de ketel. Een brief aan de provincie, mede-ondertekend door 25 bedrijven uit de Agribusiness en met nieuwe cijfers van de Rabobank, wordt 'een hartenkreet' genoemd. 'Denk goed na voordat u de Brabantse boeren de nek omdraait', staat er in dikke letters boven.

Het is de stilte voor de storm want er staat de komende dagen veel te gebeuren. Woensdagmiddag praat de Tweede Kamer over de noodwet Stikstof, de wet over de nieuwe maximumsnelheid van honderd kilometer per uur. En de verwachting is dat de provincie Brabant vrijdag een nieuw stikstofbeleid presenteert, waarover dan op vrijdag 13 december in de Provinciale Staten moet worden gedebatteerd.

Naar de rechter
Eind van deze week treffen de ZLTO en het Brabants provinciebestuur elkaar voor de rechter in Den Haag. De ZLTO heeft de rechter gevraagd de beslissing van de provincie Brabant terug te draaien om boeren voor 2022 een emissiearme stal te laten bouwen.

In de komende dagen beslist de politiek dus over onderwerpen die voor de Brabantse boeren, voor de Brabantse natuur én voor het voortbestaan van de Brabantse coalitie ingrijpende gevolgen hebben.

Snel maatregelen
Net voor het weekeinde hebben de provincies én het Rijk afgesproken dat ze snel met maatregelen gaan komen. In dat overleg ging het vooral over de verschillen bij stikstofregels tussen de provincies onderling en tussen die van de provincies en het Rijk.

In Brabant speelt bovendien dat boeren hier per 2022 een stal moeten hebben die de hoeveelheid stikstof die er uitkomt, halveert. De boeren hebben vooral moeite met dat jaartal; in een eigen, eerder getekende, afspraak gaan ze uit van 2028.

Inkomens dalen flink
De ZLTO heeft de Rabobank uit laten zoeken wat de gevolgen van de maatregelen zijn voor de boeren. Volgens die berekeningen blijft er voor boeren in de toekomst een inkomen over tussen 13.000 en 18.000 euro per jaar. "Onvoldoende om een gezin van te laten leven," staat er in de brief. Alleen voor kippenboeren gelden andere bedragen.

Volgens Jorrit Dekkers van de Rabobank heeft de grote daling in inkomen ermee te maken dat Brabantse boeren straks moeten investeren in nieuwe stallen. Omdat in de rest van Nederland die verplichting er niet is, kunnen boeren daar dan goedkoper produceren dan hun Brabantse collega's. De productiekosten in Brabant gaan omhoog maar de opbrengsten niet. Dekkers: "Daarom pleiten wij voor een landelijke aanpak."

Eén miljard
In de brief becijfert het ZLTO dat het totale kostenplaatje (voor boeren én de agrarische industrie) van het Brabantse beleid op ongeveer één miljard euro. Dat is een getal uit 2017, iets opgehoogd omdat het inmiddels 2020 is.

De Nederlandse overheid zit in de knel door een uitspraak van de Raad van State in mei van dit jaar. Die constateerde dat de overheid te weinig deed om de stikstofuitstoot te verminderen. Daardoor worden natuurgebieden aangetast die onder bescherming van Europese wetgeving vallen. Brabant heeft zo'n twintig van zulke Natura 2000-gebieden waarvan ongeveer driekwart onder stikstof te lijden heeft. Volgens cijfers van het RIVM komt ruim veertig procent van de stikstof uit de landbouw.