Opluchting om tbs-opname Corné H., maar zorgen over ‘vastgelopen systeem’
De advocaten van Corné H. zijn opgelucht dat hun cliënt eindelijk in de Van Mesdagkliniek zit voor een tbs-behandeling. Maar hoe dat is gegaan, baart hen zorgen. Volgens Jan-Jesse Lieftink en Petra Breukink laat deze zaak zien dat niet alleen wachtlijsten een probleem zijn, maar dat de hele tbs-keten vastzit. "Problemen versterken elkaar", vindt Lieftink.
“Het is natuurlijk goed dat H. nu de behandeling krijgt die hij nodig heeft”, zegt Lieftink. “Maar de weg ernaartoe laat zien dat er veel misgaat.” H., die in december drie medewerkers van de gevangenis in Vught gijzelde en eerder medewerkers van een café in Ede, zat lange tijd vast in de PI zonder passende zorg. Zijn advocaten vochten maanden om hem geplaatst te krijgen. Daarbij kregen ze te maken met veel verschillende partijen.
'Iedereen eigen belang'
Volgens Lieftink zit daar meteen het probleem. In de zaak van H. waren onder meer het Openbaar Ministerie, de gevangenis, het ministerie en een aantal tbs-klinieken betrokken. “Als je kijkt naar hoe die samenwerking is gegaan, dan is dat niet al te best geweest”, zegt hij.
Volgens Lieftink en Breukink kijkt elke partij vooral naar het eigen belang. “Het Openbaar Ministerie wil bijvoorbeeld vervolgen, een kliniek heeft eigen regels en de gevangenis zegt dat iemand daar ook behandeld kan worden. Alles bij elkaar zorgt dat juist voor vertraging", zegt Lieftink. Daardoor duurde het lang voordat er een oplossing kwam, terwijl veel partijen het erover eens waren dat H. in een tbs-kliniek thuishoorde.
De advocaat vertelde vorige week in het programma VRIJDAG van Omroep Brabant dat H. onvoorspelbaar is. Dat komt door autisme, PTSS en persoonlijkheidsproblematiek. H. kreeg tijdens het schillen van een peer in de gevangenis in Vught stemmen in zijn hoofd en overmeesterde het personeel met een schilmesje.
'Probleem in hele keten'
De advocaten benadrukken dat het probleem veel groter is dan alleen de wachtlijst voor tbs-plekken. Volgens hen zit de hele keten vast: van instroom tot doorstroom tot uitstroom. “Het gaat niet alleen om mensen die wachten om binnen te komen”, zegt Lieftink. “Ook binnen de klinieken en daarna loopt het vast.”
Zo blijven mensen soms onnodig lang in een tbs-kliniek, omdat er geen vervolgplek is. Anderen wachten jaren op begeleid wonen of een eigen woning. “Ik heb cliënten die al vijf jaar wachten op een vervolgplek, omdat die nog gebouwd moet worden”, vertelt de tbs-advocaat. Ook komt het voor dat iemand al klaar is met behandeling, maar toch blijft zitten omdat er geen huis beschikbaar is. “Dan wordt tbs steeds verlengd, alleen omdat er geen woning is.”
Daardoor lossen problemen elkaar volgens hem niet op, maar worden ze juist steeds erger. Als mensen niet doorstromen, komen er minder plekken vrij. En daardoor groeit de wachtlijst weer verder.
(tekst gaat verder onder de podcast)
De advocaat van Corné H. legde eerder in de podcast 'Misdaad Uitgelegd - in de rechtbank' uit waarom Corné H. zo snel mogelijk naar een tbs-kliniek moest:
De advocaten pleiten daarom voor een nieuwe aanpak. Niet nog een losse maatregel, maar een blik op het hele systeem. “We hebben een taskforce nodig die overkoepelend kijkt naar de hele keten”, zegt Lieftink.
Zo’n groep moet volgens hem bestaan uit mensen uit de praktijk, uit bijvoorbeeld klinieken, justitie en de zorg. Zij moeten samen kijken hoe alle onderdelen beter op elkaar kunnen aansluiten. “Je moet aan alle knoppen tegelijk draaien”, zegt hij. “Anders blijft het vastlopen.”
Zorgen om toekomst
Voor Corné H. zelf is de plaatsing een belangrijke stap vooruit. Nu hij in een tbs-kliniek zit, kan de behandeling die hij nodig heeft, beginnen. De strafzaak over de gijzeling in Vught loopt wel nog steeds. "Het is mooi dat hij geplaatst is. De rechter moet nu wel van heel goede huize komen om te zeggen dat hij terug moet naar de gevangenis", zegt Lieftink.
Toch zijn de advocaten voor de toekomst minder optimistisch. “Dat het bij Corné uiteindelijk gelukt is, is goed”, zegt Lieftink. “Maar als dit is hoe het systeem werkt, dan moeten we daar echt iets aan veranderen.”
De Van Mesdagkliniek heeft niet gereageerd op vragen van Omroep Brabant.
Hier lees je alle verhalen over de gijzeling in de PI in Vught.
